توفان آراز

بـحـث اتّـحـادیـه هـای صـنـفـی در حـزب بـلـشـویـک (۱۹۲۱-۱۹۲۰) اُپـوزیـسـیـون کـارگـری

تـوفـان آراز-

 

بـحـث اتـحـادیـه هـای صـنـفـی۱ بـر مـحـور چـگـونـگـی رابـطـه بـیـن قـدرت دولـتـی و ارگـان هـای کـار گـری بـه کـانـون اخـتـلافـات۲ در حـزب بـلـشـویـک در سـال هـای ۲۱- ۱۹۲۰ تـبـدیـل گـردیـد، یـعـنـی در زمـانـی کـه مـسـئـلـۀ بـازسـازی دسـتـگـاه تـولـیـد تـخـریـب شـده دراثـر جـنـگ داخـلـی خـونـیـن و ویـرانـگـر روسـیـه و مـسـئـلـۀ مـطـالـبـات تـوده هـای پـرولـتـاریـا از قـدرت دولـتـی بـلـشـویـک هـا فـعـلـیـت داشـتـنـد.

مـسـئـلـۀ عـمـلـکـردهـا و وظـایـف اتـحـادیـه هـای صـنـفـی در جـامـعـۀ انـتـقـالـی( جـامـعـۀ دورۀ دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا ) عـنـصـری بـرجـسـتـه از بـحـث در نـهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب( مـارس- آوریـل ۱۹۲۰) را تـشـکـیـل مـی داد. در قـطـعـنـامـۀ طـویـل کـنـگـره ” دربـارۀ مـسـئـلـۀ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و تـشـکـیـلات شـان”۳ عـمـلـکـردهـای عـمـومـی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی در جـامـعـۀ انـتـقـالـی بـدیـن گـونه تـعـریـف گـردیـده بـود: ” تـحـت دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـیـش از آن ار گـان هـایـی نـخـواهـنـد بـود که بـه عـنـوان فـروشـنـدگـان کـار عـلـیـه طـبـقـۀ حـاکـمـۀ سـرمـایــه دار مـبــارزه مـی کـنـنـد، و بـه دسـتـگـاه طـبـقـۀ حـاکـمـۀ کـارگـر تـبـدیـل مـی گـردنـد. وظـایـف اتـحـادیـه هـای صـنـفـی اصـولاً از نـوع تـشـکـیـلاتـی – اقـتـصـادی و آمـوزشـی اسـت. اتـحـادیـه هـای کـارگـری نـبـایـد ایـن وظـایـف را بـه مـثـابـۀ نـیـروی خـودکـفـا و ازحـیــث تـشـکـیـلاتـی مـنـفــرد انـجـام دهـنـد، بـلـکـه بــه  مـثـابـۀ یـکـی از دسـتـگـاه هـای اسـاسـی دولـت شـوروی تـحـت رهـبـری حـزب کـمـونـیـسـت. تـنـهـا  ایـن شـرط قـادرسـت هـم حـداکـثـر ثـبـات در کـل سـیـسـتـم دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریا و هـم حـداکـثـر مـو لـدیـت را تـضـمـیـن نـمـایـد.” جـلـوتـر دربـارۀ رابـطـۀ بـیـن ” دولـت شـوروی و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی” گـفـتـه شـده بـود، کـه ” دولـت شـوروی یک اهـرم انـقـلاب اقـتـصـادی اسـت، زیـرا آن یک دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا اسـت، و ایـن بـدان مـعـنـاسـت، کـه مـحـلـی بـرای تـضـاد بـیـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و ارگـان هـای قـدرت شـوروی نـمـی تـوانـد بـاشـد. چـنـیـن تـضـادی، بـرعـکـس، کـامـلاً غـیـرمـنـطـقـی و انـحـرافـی از مـارکـسـیـسـم در سـمـت تـعـصـبـات بـورژوایـی – بـه ویـژه صـنـفـی بـورژوایـی  اسـت[۴].” و چـنـیـن تـضـادی ” خـاصـه در مـرحـلـۀ دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا بـیـهـوده و زیـان بـخـش اسـت، کـه در آن کـل مـبـارزۀ او، کـل فـعـالـیـت او – اعـمّ از اقـتـصـادی و سـیـاسـی – بـایـد بـیـش از هـر زمـان دیـگـری در وحـدت بـاشـد، بـایـد مـتـمـرکـز بـاشـد، و بـه وسـیـلـۀ ارادۀ یـگـانـه ای کـه بـه صـورت یـک واحـد آهـنـیـن جـوش خـورده اسـت، رهـبـری گـردد.” اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـایـد ” بـه صـورت  مـدارس کـمـونـیـسـم و اجـزای ارتـبـاط بـیـن پـیـشـآهـنـگ پـرولـتـاریـا، حـزب کـمـونـیـسـت و عـقـب مـانـده تـریـن تـوده هـای پـرولـتـاریـا، آن هـا کـه هـنـوز از کـوتـه بـیـنـی صـنـفـی و کـارگـاهـی قـدیـم کـامـلاً آزاد نـشـده انـد”، عـمـل نـمـایـنـد، و مـتـدرجـاً بـه ” ارگـان هـای کـمـکـی دولـت پـرولـتـاریـا مـبـدل گـردنـد، نـه بـرعـکـس”، یـعـنـی در سـازواری بـا بـسـط ادراک کـمـونـیـسـتـی و رُل خـلاقـانـۀ تـوده هـا.

نـفـوذ حـزب در اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه تـوسـط فـراکـسـیـون هـای بـلـشـویـکـی، کـه کـارشـان تـحـت کـمـیـتـه هـای حـزبـی اسـت، در آن اتـحـادیـه هـا تـضـمـیـن مـی گـردد. یـک قـدرت مـتـمـرکـز بـه ایـن طـریـق تـضـمـیـن مـی شـود کـه ” تـصـویـبـنـامـه هـای شـورای اتّـحـادیـه هـای صـنـفـی سـرتـاسـر روسـیّـه[۵] درمـورد شـرایـط کـار و سـازمـان دهـی کـار مـتـعـهـد سـازنـدۀ کـلـیـۀ سـازمـان هـای اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و اعـضـای حـزب فـعـال در آن هـا بـاشـد، و تـنـهـا بـه وسـیـلـۀ کـمـیـتـۀ مـرکـزی حـزب قـابـل فـسـخ بـاشـد و نـه ارگـان هـای دیـگـر حـزب.” وانـگـهـی، فـراکـسـیـون حـزبـی در شـورای اتّـحـادیـه هـای صـنـفـی سـرتـاسـر روسـیّـه مـسـتـقـیـمـاً تـحـت کـمـیـتـۀ مـرکـزی حـزب قـرار دارد.

تـا جـایـی کـه بـه ادارۀ اقـتـصـاد مـربـوط مـی گـردیـد، اتـحـادیـه هـای صـنـفـی مـی بـایـد بـه اتـفـاق ارگـان هـای اقــتـصـادی – اداری دولــت مـثـلاً در مـعــرفـی گــردانـنـدگـان کـارخـانـه هـا دخـیـل بـاشـنـد.  

 امـا تـأکـیـد مـی گـردیـد، کـه ” هـیـچ سـازمـان صـنـفـی مـسـتـقـیـمـاً در جـریـان کـار کـارخـانـه هـا دخـالـت نـخـواهـد داشـت.”

دربـارۀ کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه۶ گـفـتـه شـده بـود: ” تـحـتـانـی تـریـن سـلـول اتـحـادیـۀ صـنـفـی کـمـیـتـۀ کـارخـانـه اسـت. کـمـیـتـۀ کـارخـانـه بـدون دخـالـت در ادارۀ کـارخـانـه، عـمـلـکـردهـای زیـر را انـجـام مـی دهـد: در بـهـسـازی انـضـبــاط کـار یـاری مـی نـمـایـد(…)؛ تـبـلـیـغـات بـرای کـار مـولـد، مـرتـبـط بـا تـبـلـیـغـات عـمـومـی را هـدایـت مـی کـنـد؛ کـارگـران را در بـازرسـی کـار دخـیـل مـی سـازد؛ کـارگـران را تـعـلـیـم مـی دهـد، و آنـان را بـرای درک رُل کـارخـانـه( بـه تـوسـط گـزارشـات، نـطـق هـا و غــیـره) تــرغــیـب مـی نـمـایــد؛ درزمـیــنـۀ انــتـخـاب مــدیــران کـار اشـتــراک مـسـاعـی مـی کــنـد؛ بـه  نـظـارت بـر کـار کـمـیـسـیـون هـای مـزد و مـشـاجـرات مـی پـردازد و غـیـره.”

فـصـل پـسـیـن قـطـعـنـامـه دربـارۀ وظـایـف فـعـلـی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـود. در ایـن جـا بـازسـازی اقـتـصـاد بـه عـنـوان مـهـم تـریـن مـسـئـلـۀ اجـتـمـاعـی ذکـرشـده، و نـسـبـت بـه آن، وظـیـفـۀ عـمـدۀ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی تـفـهـیـم ضـرورت مـدیـریـت تـک نـفـره بـه صـورت جـزیـی از مـؤثـرسـازی و مـعـقـولانـه کـردن ادارۀ اقـتـصـاد تـعـیـیـن گـشـتـه بـود. یـکـی از نـکـات مـهـم اخـتـلاف در نـهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب اصـول مـدیـریـت صـنـعـتـی بـود، و بـر سـر آن بـیـن جـنـاح لـنـیـن – تـروتـسـکـی و ” مـرکـزگـرایـان دمـوکـراتـیـک” مـشـاجـرۀ لـفـظـی شـدیـدی درگـرفـت. اُپـوزیـسـیـون اشـکـال مـدیـریـت جـمـعـی را مـطـالـبـه مـی نـمـود، و بـرضـد بـازسـازی صـنـعـت بـا اصـول سـرمـایـه داریِ سـازمـان دهـی کـار بـود.

دلـیـل ایـن نـگـارنـده بـرای نـقـل اقـوال از قـطـعـنـامـۀ نـهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب ایـنـسـت، کـه آن هـا دراسـاس مـبـیـن هـمـان عـنـاصـری از وظـایـف اتـحـادیـه هـای صـنـفـی انـد، کـه نـهـایـهً در دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب( ۱۶- ۸ مـارس ۱۹۲۱) – یـکـی از کـنـگـره هـای حـزبـی بـااهـمـیـت – بـا مـعـرفـی گـردیـدن ” سـیـاسـت اقـتـصـادی نـویـن( نِـپ)”(Novaja Ekonomiceskaja Politika(NEP))7 – کـه عـنـاصـر اصـلـی آن عـبـارت بـودنـد از سـیـاسـت صـنـعـتـی مـبـتـنـی بـر سـرمـایـه داری انـحـصـاری دولـتـی، الـویـت دهـی بـه صـنـعـت وسـایـل تـولـیـد و مـجـاز گـردانـدن تـجـارت آزاد تـوأم بـا بـهـره در تـولـیـد کـشـاورزی بـا نـظـر بـه تـقـویـت تـمـایـل دهـقـانـان بـه تـولـیـد – بـه تـصـویـب رسـیـدنـد. در نـهـمـیـن کـنـگـره وظـایـف اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه مـقـصـود نـوعـی سـازمـان دهـی تـولـیـد تـثـبـیـت گـردیـد، کـه قـدرت یـا حـتـی نـفـوذ در شـرایـط کـار دراخـتـیـار سـازمـان هـای کـارگـری قـرار داده نـشـود. قـویـاً تـأکـیـد گـردیـد کـه ارگـان هـای صـنـفـی نـبـایـد در مـدیـریـت کـارخـانـه هـا دخـالـت نـمـا- یـنـد، و عـمـلـکـردهـای اتـحـادیـه هـای صـنـفـی عـمـدهً مـرتـبـط بـا آمـوزش چـیـزی بـه اعـضـاء بـود کـه در بـحـث اغـلـب ” ادراک تـولـیـدی” نـامـیـده مـی شـد، و مـراد از آن درک و پـذیـرش سـیـاسـت اقـتـصـادی ای بـود کـه از بـه وسـیـلـۀ دسـتـگـاه اقـتـصـادی – اداری دولـت مـقـرر گـردد. ایـن تـصـمـیـم کـامـلاً بـه اقـتـضـای اصــول اصـلـی سـازمـان دهـی تـولـیـد مـورد نـظـر قـدرت دولـتـی بـلـشـویـک هـا ازلـحـاظ راهـبـردانـه بـود، یـعـنـی اخـتـیـار کـردن اشـکـال سـرمـایـه داریِ سـازمـان دهـی کـار و تـو- لـیـد تـحـت حـاکـمـیـت قـدرت دولـتـی سـوسـیـالـیـسـتـی. راهـبـرد اقـتـصـادی عـبـارت از تـبـدیـل قـدرت دولـتـی مـتـمـرکـز بـه فـاعـل اقـتـصـادی تـعـیـیـن کـنـنـده ای بـود، کـه سـازمـان هـای کـارگـری مـطـیـع آن گـردانـده شـونـد، بـا ایـن اسـتـدلال ایـدئـولـوژیـک کـه قـدرت دولـتـی بـرابـر بـا قـدرت طـبـقـۀ کـارگـر بـود، و بـنـابـرایـن اسـتـدلال هـر نـوع مـطـالـبـۀ قـدرت اقـتـصـادی مـسـتـقـل بـه سـازمان هـای کـارگـری مـی تـوانـسـت بـا عـنـوان غـیـرکـمـونـیـسـتـی رد شـود.

” نِـپ ” مـؤکـد هـمـیـن سـیـاسـت بــود، ولـی، آن ازلـحـاظ ســازمان دهـی صـنـعــتـی  و جـای دهــی سـازمـان هـای کـارگـری در ایـن سـیـاسـت، تـغـیـیـر مـسـیـر تـعـیـیـن کـنـنـده ای نـشـان نـداد.

مـفـهـوم تـأکــیـد سـیـاسـت صـنـعــتـی مـبـتــنـی بـر سـرمـایــه داری انـحـصـاری دولـتـی بـه تــوسـط  ” نِــپ ” درقــبـال اتـحـادیــه هـای صـنــفـی حــدّت یـافــتــن تـضـاد بـیـن عـمـلـکــردهـای اتـحـادیـه هـا بـه مـثـابـۀ سـازمـان هـای نـمـایـنـدۀ مـنـافـع تـوده هـای کـارگـر و عـمـلـکـردهـای اتـحـادیـه هـا بـه مـثـابـۀ ارگـان هـای اجـرایـی قـدرت دولـتـی درمـقـابـل تـوده هـا بـود.۸

درجـریـان بـحـث حـادّ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی در کـنـگـرۀ نـهـم چـنـد پـلاتـفـرم و طـرح پـلاتـفـرم مـخـتـلـف تـهـیـه گـردیـدنـد. سـه فـقـره از آن هـا، کـه حـامـل نـقـطـه نـظـرات عـمـده بـودنـد، و بـعـد بـه دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب ارائـه داده شـدنـد، عـبـارت بـودنـد از: پـلاتـفـرم ” ده نـفـر”، ازجـمـلـه لـنـیـن. پـلاتـفــرم مـشـتـرک لـئـون تــروتـسـکـی( نـام واقـعـی: لـو داویــدوویـچ بُـرنـشـتـیـن)(Leon Trotskij(Lev

Davidovitj Bornstein))(مـقـتـ. ۱۹۴۰- ۱۸۷۹) و نــیـکــلای ایـــوانــوویـچ بـــوخـاریـن(Nikolaj Ivanovitj Bukharin)(مـقـتـ.۱۹۳۸- ۱۸۸۸). پـلاتـفـرم اُپـوزیـسـیـون کـارگـری(Rabotjaj Oppozitsija

کـه از دو دسـت تـزهـا تـرکـیـب مـی یـافـت. یـک دسـت شـان دربـارۀ بـنـای حـزب و دسـت دیـگـرشـان دربـارۀ مـسـئـلـۀ اتـحـادیـه هـای کـارگـری بـودنـد.

تـزهـای صـنـفـی اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـرخـلاف سـایـر پـلاتـفـرم هـا حـاوی یـک رشـتـه مـطـالـبـۀ مـشـخـص درمـورد بـرآوردن نـیـازهـای تـوده هـا بـود.

کـولـونـتـای مـطـالـبـات اُپـوزیـسـیـون کـارگـری را بـه قـرار زیـر مـشـخـص نـمـوده اسـت:

” ۱٫ بـایـد ارگـانـی بـرای مـدیـریـت اقـتـصـاد جـامـعـه از رده هـای مـولـدیـن، کـارگـران تـشـکـیـل بـیـابـد.

  1. بـه ایـن مـقـصـود، یـعـنـی بـه مـقـصـود انـتـقـال یـافـتـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی از حـمـایـت پـا سـیـو ارگـان هـای اقـتـصـادی بـه شـرکـت فـعـالانـه، بـه تـکـامـل بـخـشـیـدن ابـتـکـار خـلاقـانـۀ کـارگـران در ایـن ارگـان هـا، اُپـوزیـسـیـون کـارگـری یـک رشـتـه تـدابـیـر تـدارکـاتـی جـهـت تـنـظـیـم مـتـدرج وصـول ایـن وظـیـفـه بـه پـیـش مـی کـشـد.
  2. مـدیـریـت یـک رشـتـۀ صـنـعـت ابـتـداء زمـانـی دراخـتـیـار اتـحـادیـۀ صـنـفـی قـرار مـی گـیـرد، کـه شـورای اتّـحـادیـه هـای صـنـفـی مـرکـزی سـرتـاسـر روسـیّـه(VTsSPS) اتـحـادیـۀ صـنـفـی مـورد نـظـر را بـه صـورت آمـاده بـه انـدازۀ کـافـی بـه رسـمـیـت شـنـاسـد.
  3. اشـغـال یـک پـسـت مـدیـریـت تـنـهـا بـا مـوافـقـت اتـحـادیـۀ صـنـفـی امـکـان پـذیـرسـت. کـلـیـۀ نـامـزدهـای اتـحـادیـۀ صـنـفـی بـایـد اسـتـخـدام پـذیـر بـاشـنـد. کـلـیـۀ کـارمـنـدان مـنـتـخـبـۀ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی درمـقـابـل اتـحـادیـه هـای صـنـفـی مـسـئـول و تـنـهـا ازسـوی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی اخـراج شـدنـی هـسـتـنـد.
  4. اجـرای بـرنـامـۀ مـورد نـظـر در ایـن جـا را بـایـد از تـقـویـت تـحـتـانـی تـریـن واحـدهـا در اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و آمـاده سـاخـتـن کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه بـرای مـدیـریـت اقـتـصـاد آغـازیـد.
  5. بـا تـمـرکـز مـدیـریـت اقـتـصـاد سـرتـاسـر جـمـهـوری در تـنـهـا یـک دسـت( بـدون [مـدیـریـت] دوجـانـبـۀ شـورای عـالـی اقـتـصـاد مـلّـی[۹] و شــورای اتّـحـادیــه هــای صـنــفـی مـرکــزی سـرتـاسـر روسـیّـه) ارادۀ واحـدی بـه وجـود خـواهـد آمـد، کـه اجـرای یـک بـرنـامـۀ مـورد مـوافـقـت بـرای تـشـکـیـل یـک سـیـسـتـم تـولـیـد کـمـونـیـسـتـی را تـسـهـیـل خـواهـد نـمـود. آیـا ایـن سـنـدیـکـالـیـسـم اسـت؟ آیـا بـرعـکـس هـمـان چـیـزی نـیـسـت، کـه در بـرنـامـۀ حـزب مـاسـت؟ و آیـا بـرعـکـس تـزهـای سـایـر رفـقـا از بـرنـامـۀ حـزب مـا مـنـحـرف نـمـی گـردنـد؟”۱۰

نـقـطـه نـظـرات مــخـالـف بـعـد در دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب تـحـت شـرایـط مـهـیـجـی هـمـزمـان بـا قـیـام کـرونـشـتـات بـه پـیـش کـشـیـده شـدنـد. حـدّ اعـلای جـوّ هـیـجـان آمـیـز کـنـگـره بـا انـتـخـاب تـقـریـبـاً ۳۰۰ از ۰۰۰/۱ نـمـایـنـده۱۱ بـرای شـرکـت در سـرکـوب قـیـام فـرا رسـیـد.

جـالـب اسـت کـه بـاوجـود اهـمـیـت بـاشـمـول ” نِـپ “، آن جـای مـهـمـی در بـحـث اشـغـال نـنـمـود؛ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و بـنـای حـزب جـای اصـلـی را در بـحـث گـرفـتـنـد. لـنـیـن ابـتـداء در روز مـاقـبـل آخـر کـنـگـره پـیـشـنـهـاد خـود را دایـر بـر فـسـخ گـردآوری مـواد غـذایـی از دهـقـانـان بـه تـوسـط مـصـادره هـای اجـبـار۱۲ و بـه جـای آن تـعـیـیـن مـالـیـاتـی کـه دهـقـانـان را قـادر بـه تـولـیـد تـوأم بـا مـازاد بـه سـازد، هـمـزمـان بـا مـجـاز گـشـتـن تـجـارت مـحـلـی بـه مـقـصـود جـلـب رضـایـت تـوده هـای دهـقـان نـاراضـی، کـه اولـیـن اجـزاء ” نِـپ ” را تـشـکـیـل مـی دادنـد، ارائـه داشـت.

یـقـیـنـاً کـنـگـره هـا بـه اشـکـال گـونـاگـون فـراگـیـرتـریـن مـجـامـع بـحـث هـای سـیـاسـی حـزب بـودنـد، ولـیـکـن قـدرت سـیـاسـی حـقـیـقـی در جـایـی دیـگـر، در ارگـان هـای مـرکـزی حـزبـی و دو لـتـی قـرار داشـت.

بـحـث اتـحـادیـه هـای صـنـفـی از جـهـات مـخـتـلـف آکـادمـیـک – مـجـرد و مـغـالـطـه آمـیـز بـود، بـه عـنـوان نـمـونـه ایـن نـقـل قـول کـوتـاه از حـمـلـۀ بـوخـاریـن بـه اُپـوزیـسـیـون کـارگـری و انـتـسـاب سـنـدیـکـالـیـسـم بـه اُپـوزیـسـیـون: ” قـولـی از انـگـلـس[۱۳] کـه شـیـلـیـاپـنـیـکـوف[۱۴] آن را نـقـل مـی کـنـد، مـسـلـمـاً ربـطـی بـه قـضـیـه نـدارد، چـون کـه انـگـلـس کـامـلاً دربـارۀ جـامـعـه در مـرحـلـۀ انـتـقـالـی، دربـارۀ جـامـعـه در مـرحـلـۀ دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا، صـحـبـت نـمـی کـنـد؛ قـول مـنـظـور انـگـلـس دربـارۀ جـامـعـۀ کـمـونـیـسـتـی، پـس از تـشـکـیـل شـدن آنـسـت. اگـر رفـیـق شـیـلـیـاپـنـیـکـوف امـور را بـه صـورتـی اصـلاح مـی کـنـد، کـه از مـولـدیـن فـقـط مـولـد کـالا را مـی فـهـمـد( تـروتـسـکـی: ” خـیـر، دقـیـقـاً بـرعـکـس، او مـولـدیـن کـالا را مـسـتـثـنـی مـی کـنـد.”)، خـوب درهـرحـال …( خـنـده)، شـمـا درهـرحـال مـولـدیـن را هـم کـه بـه گـیـریـد، ایـن اصـطـلاح بـا لـحـظـۀ کـنـونـی سـازگـار نـیـسـت.۱۵

ارائـۀ دیـر پـیـشـنـهـاد فـسـخ گـردآوری مـواد غـذایـی بـه تـوسـط مـصـادره هـای اجـبـاری و مـجـاز گـردیـدن تـجـارت آزاد مـسـلـمـاً راهـکـارانـه بـود، بـه ایـن مـعـنـا کـه جـنـاحِ ازلـحـاظ سـیـاسـی مـسـلـط لـنـیـن مـایـل بـه کـم تـریـن بـحـث مـمـکـن دربـارۀ ایـن نـکـتـۀ تـعـیـیـن کـنـنـده بـود. هـدف اصـلـی بـر گـذاری کـنـگـره بـرای جـنـاح لـنـیـن مـخـالـفـت بـا اُپـوزیـسـیـون، عـمـدهً اُپـوزیـسـیـون کـارگـری، بـر جـسـتـه سـاخـتـن راهـکـارانـۀ فـاصـلـه گـیـری از اسـلـوب هـای اجـبـاری بـا نـظـر بـه خـلـق یـک جـنـبـش صـنـفـی بـا عـمـلـکـرد مـؤثـر و ازحـیـث تـکـنـوکـراتـیـک نـیـکـو بـود. تـروتـسـکـی – کـه در نـطـقـش اُپـوزیـسـیـون کـارگــری را یـک پــدیــدۀ ” سـیـاسـی خـطـرنـاک” کـه قـادر بــه ایـجـاد تـفــرقـه در حـزب بـود، تـشـخـیـص داد – نـیـز سـخـنـگـوی هـمـیـن بـود. او بـه عـنـوان کـمـیـسـر خـلـق بـرای حـمـل ونـقــل ایـن سـیـاسـت را بـه تـازگـی درقـبـال اتـحـادیـۀ صـنـفـی کـارگـران راه آهـن بـا بـرقـراری “سـکـتـرانـیـسـم”( از سـکـتـران(Tsektran))، ارگـان عـالـی سـازمـان دهـی نـویـن مـؤسـسـۀ حـمـل و نـقـل، در اوت ۱۹۲۰ و رهـبـری آن عـمـلـی سـاخـتـه بـود. ” سـکـتـرانـیـسـم ” کـوشـش تـروتـسـکـی درجـهـت مـتـحـقـق سـاخـتـن ایـده اش درخـصـوص ” نـظـامـی کـردن کـار و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی” در عـمـل بـود، بـه ایـن مـعـنـا کـه کـارگـران راه آهـن را وادارد تـا بـا انـضـبـاط نـظـامـی سـیـسـتـم حـمـل و نـقـل تـخـریـب شـده را تـعـمـیـر کـنـنـد. اتـحـادیـۀ صـنـفـی راه آهـن و بـه طـورکـلـی جـنـبـش صـنـفـی بـه اسـلـوب هـای نـظـامـی و ضـددمـوکـراتـیـک تـروتـسـکـی اعـتـراض نـمـودنـد، و تـروتـسـکـی نـیـز بـا اخـراج مـدیـریـت اتـحـادیـۀ صـنـفـی و اسـتـخـدام مـدیـریـتـی نـو و وفـادار بـه خـود واکـنـش نـشـان داد. بـه خـودی خـود روشـن اسـت کـه ایـن شـیـوه هـای کـار درقـبـال جـنـبـش صـنـفـی نـمـی تـوانـسـت تـقـویـت کـنـنـدۀ پـشـتـیـبـانـی سـیـاسـی کـارگـران از حـزب بـاشـد، و بـه هـمـیـن سـبـب نـیـز لـنـیـن بـا حـس سـیـاسـی واقـع گـرایـانـۀ مـعـمـولـش از پـیـشـنـهـاد و اسـلـوب هـای تـروتـسـکـی فـاصـلـه گـرفـت.۱۶ در بـحـث اتـحـادیـه هـای صـنـفـی از تـروتـسـکـی خـواسـتـه شـد اقـرار نـمـایـد شـیـوۀ بـرخـوردش بـه کـارگـران راه آهـن اشـتـبـاه بـوده اسـت. امـا تـروتـسـکـی بـه شـکـل مـجـادلـه ای حـمـلات بـه ” سـکـتـرانـیـسـم ” را نـاعـادلانـه دانـسـت، زیـرا بـه قـول او کـارش مـنـتـج بـه بـه کـار افـتـادن مـجـدد سـیـسـتـم حـمـل و نـقـل گـردیـده، و آن مـورد قـبـول کـمـیـتـۀ مـرکـزی نـیـز قـرار گـرفـتـه بـود.۱۷

بـحـث حـاکـی از اخـتـلاف مـهـمـی بـیـن جـنـاح هـای لـنـیـن و تـروتـسـکـی درزمـیـنـۀ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی نـبـود. کـولـونـتـای در نـوشـتـه اش اُپـوزیـسـیـون کـارگـری – کـه ازسـوی انـتـشـارات دولـتـی در مـسـکـو مـنـتـشـر گـردیـد، و بـه قـول سـرصـفـحـۀ آن ” تـنـهـا بـه شـرکـت کـنـنـدگـان در دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب کـمـونـیـسـت روسـیّـه ” اخـتـصـاص داشـت – فـرق بـیـن لـنـیـن و تـروتـسـکـی را بـه فـرق بـیـن آمـوزگـاران روزهـای قـدیـم تـشـبـیـه مـی کـنـد، کـه قـطـعـاً یـک چـیـز مـی خـواهـنـد: بـیـآمـوزنـد، و بـه صـوب هـدف واحـدِ از قـبـل تـعـریـف و تـعـیـیـن شـده رهـنـمـون گـردنـد، امـا هـرکـدام بـا اقـنـاع و تـحـریـک نـوع خـود.

از نـظـر جـنـاح لـنـیـن و جـنـاح تـروتـسـکـی، هـر دو، وظـیـفـۀ کـانـونـی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی عـبـارت بـود از ” آمـوزش کـمـونـیـسـم “. سـازمـان هـای تـوده ای اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه گـونـۀ ار- گـان هـایـی اسـتـنـبـاط مـی گـشـتـنـد کـه عـمـلـکـردشـان بـه صـورت اجـزای ارتـبـاطـی بـیـن حـزب و تـوده هـا مـمـکـن بـود- مـسـئـلـه ای کـه خـاصـه بـه دلـیـل نـارضـایـتی فـزایـنـدۀ تـوده هـا از سـیـاسـت بـلـشـویـک هـا فـعـلـیـت داشـت. چـنـدیـن نـاآرامـی دهـقـانـی و خـیـزش هـا در اعـتـراض بـه وظـیـفـۀ تـحـویـل اجـبـاری خـواربـار و مـمـنـوعـیـت تـجـارت آزاد پـدیـد آمـده بـودنـد. مـثـلاً در ایـالـت تـامـبـوف(Tambov)، کـه بـالاخـص گـرفـتـار شـیـوۀ رفـتـار فـرمـان دهـان مـصـادرات گـردیـده بـود، در آغـاز ۱۹۲۱ یـک نـیـروی نـظـامـی مـرکـب از ۰۰۰/۳۰ دهـقـان تـحـت رهـبـری سـوسـیـال رولـوسـیـو- نـرهـا تـشـکـیـل یـافـتـه بـود. بـرطـبـق ارقـام رسـمـی، در زمـسـتـان ۲۱-۱۹۲۰  ۱۶۵ گـروه دهـقـانـی مـسـلـح در عـمـل بـودنـد.۱۸ و نـاآرامـی هــا تــنـهـا در مـیـان دهـقـانـان وجـود نــداشـت. کـاهـش درصـدی اعـضـای حـزب بـا اصـل کـارگـری از ۵۷٪ در ۱۹۱۸ بـه ۴۱٪ در ۱۹۱۹۲۱ حـاکـی از کـاهـش پـشـتـیـبـانـی طـبـقـۀ کـارگـر از حـزب بـود، و واضـح تـر جـنـبـش اعـتـصـاب در پـتـروگـراد، مـسـکـو و دیـگـر شـهـرهـای صـنـعـتـی بـزرگ در زمـسـتـان ۱۹۲۱، کـه طـی آن هـا کـارگـران طـالـب پـوشـاک زمـسـتـانـی، لـغـو شـدن وظـیـفـۀ کـار و مـجـاز گـشـتـن تـجـارت آزاد مـواد غـذایـی بـودنـد. حـتـی پـیـش درآمـد قـیـام کـرونـشـتـات۲۰ را چـنـد اعـتـصـاب بـزرگ در پـتـروگـراد تـشـکـیـل دادنـد.

اتـحـادیـه هـای صـنـفـی وسـیـلـۀ جـذب تـوده هـا بـه سـیـاسـت حـزب از نـظـرگـاه هـای هـر دو جـنـاح لـنـیـن و تـروتـسـکـی بـه شـمـار مـی رفـتـنـد. اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه عـلـت درجـۀ پـیـوسـتـگـی شـان بـا تـوده هـا، کـه نـزدیـک تـر از پـیـوسـتـگـی ارگـان هـای حـزبـی و دولـتـی بـا تـوده هـا بـود، و نـیـز از جـنـبـۀ ایـدئـولـوژیـک، یـعـنـی سـازمـان هـای نـمـایـنـدۀ مـنـافـع پـرولـتـاریـا بـودن، بـه مـانـنـد ارگـان هـای انـضـبـاطـی و بـرای ” تـبـلـیـغـات تـولـیـدی”، آمـوزش ” ادراک تـولـیـدی”، تـبـلـیـغـات فـعـلـیِ ضـرورت مـؤثـریـت بـالا، انـضـبـاط سـخـت و نـیـازهـای مـادی کـمـاکـان مـوجـود مـنـاسـب تـر بـودنـد.

بـه طـور واضـح مـنـظـور از اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه صـورت ” مـدارس کـمـونـیـسـم” بـودن در بـحـث از آن هـا ایـن بـود، کـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی مـی بـایـد تـوده هـای کـارگـر را ازلـحـاظ فـنـی و اداری جـهـت شـرکـت در امـور مـدیـریـت، سـازمـان دهـی تـولـیـد و اقـتـصـاد اجـتـمـاعـی بـرخـوردار از صـلاحـیـت و واجـد شـرایـط سـازنـد، آن چـه کـه طـبـق اسـتـنـبـاط حـزب از سـوسـیـالـیـسـم و کـار مـی بـایـد پـیـش شـرط ایـجـاد روابـط تـولـیـد سـوسـیـالـیـسـتـی بـاشـد. از نـظـر حـزب تـوده هـا مـسـتـقـیـمـاً و بـلاواسـطـه بـرای عـمـلـکـردهـای سـازمـانـی واجـد شـرایـط نـبـودنـد، و مـسـلـمـاً لازم بـود بـه آنـان دانـش فـنـی و اداری آمـوخـتـه شـود، دانـشـی کـه تـنـهـا ” مـتـخـصـصـیـن بـورژوایـی”، یـعـنـی مـهـنـدسـیـن، سـرمـایـه داران و غـیـره از آن بـرخـوردار بـودنـد. ایـن درک کـه تـوده هـا پـیـش از آمـوزش دیـدن قـادر بـه شـرکـت در سـازمـان دهـی تـولـیـد نـبـودنـد، بـازتـابـنـدۀ ایـدۀ حـزب دربـارۀ سـازمـان دهـی کـار ازطـریـق دراخـتـیـار گـرفـتـن و اسـتـفـاده از اشـکـال سـرمـایـه داریِ سـازمـان دهـی کـار بـود.

اگـرچـه پـلاتـفـرم هـای جـنـاح هـای لـنـیـن و تـروتـسـکـی بـرای اتـحـادیـه هـای صـنـفـی در نـقـطـۀ مـخـالـف پـلاتـفـرم اُپـوزیـسـیـون کـارگـری قـرار داشـتـنـد، مـع هـذا نـظـریـات لـنـیـنـیـسـتـی و تـروتـسـکـیـسـتـی در مـوضـوع اتـحـادیـه هـای صـنـفـی – بـی آن کـه اخـتـلاف مـهـمـی بـاهـم داشـتـه بـاشـنـد –  یـکـسـان نـبـودنـد. بـرخـلاف لـنـیـن، تـروتـسـکـی اصـولاً مـوافـق بـا دولـتـی سـاخـتـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی، یـعـنـی تـبـدیـل گـردانـدن فـوری و بـلاواسـطـۀ آن هـا بـه ارگـان هـای دولـتـی بـود. تـروتـسـکـی قـبـلاً بـرایـن بـود کـه دولـتـی سـاخـتـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی مـی بـایـد بـه طـور کـامـل و بـا فـوریـت بـه عـمـل آیـد. ولـیـکـن درضـمـن بـحـث تـا بـرگـذار گـشـتـن کـنـگـره و روبـه رویـی او بـا انـتـقـاد شـدیـد لـنـیـن، نـظـریــه اش را مـعــتـدل سـاخـت، تــا آن جـا کـه بـا بــوخـاریـن و بــه اصـطـلاح ” گـروه سـپـر” او ائـتـلاف نـمـود. گـروه بـوخـاریـن نـقـش تـربـیـتـی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی در وضـعـیـت سـیـاسـی مـوجـود را بـرجـسـتـه مـی سـاخـت. تـروتـسـکـی و بـوخـاریـن پـلاتـفــرمـی تـهـیـه نـمـودنــد کـه بـه شـکـل مـعـتـدل پـیـشـنـهـاد دولـتـی سـازی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی را مـطـرح سـاخـت. پـلاتـفـرم ” ده نـفـر”، یـعـنـی پـلاتـفـرم جـنـاح لـنـیـن، خـواسـتـار اتـحـاد بـا بـخـشـی از جـنـبـش صـنـفـی بـود ( امـضـاء هـای اشـخـاص شـنـاخـتـه شـدۀ وابـسـتـه بـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی پـای ایـن پـلاتـفـرم بـه چـشـم مـی خـورد)، و مـبـیـن ایـن کـه رهـبـری تـولـیـد و اقـتـصـاد مـی بـایـد دراخـتـیـار شـورای اقـتـصـادی دولـتـی قـرار گـیـرد، و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه صـورت ” تـسـمـه هـای انـتـقـال” مـیـان حـزب و تـوده هـا عـمـل نـمـایـنـد، بـه ایـن مـعـنـا کـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی نـمـایـنـدۀ کـارگـران مـقـا- بـل دولـت بـه عـنـوان کـارفـرمـا و هـمـزمـان و خـاصـه نـمـایـنـدۀ ارگـان هـای دولـت مـقـابـل تـوده هـا بـاشـنـد.( تـبـلـیـغـات تـولـیـدی، ادارۀ رونـد انـضـبـاط، مـدیـریـت سـیـسـتـم مـقـرر داشـتـن و تـحـت نـظـر گـرفـتـن کـار و اعـطـائـیـات و غـیـره را بـرعـهـده گـیـرنـد.)

مـمـکـن اسـت در نـگـرش سـطـحـی نـظـریـۀ تـروتـسـکـی – بـوخـاریـن بـا نـظـریـۀ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری یـکـسـان بـه نـظـر رسـد، زیـرا هـر دو نـظـریـه مـدیـریـت تـولـیـد را بـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی مـحـول مـی سـاخـتـنـد، امـا درواقـع تـفـاوت عـمـده بـیـن آن هـا وجـود داشـت، و آن ایـن کـه بـرطـبـق یـکـی طـبـیـعـهً اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه صـورت مـدیـران اقـتـصـاد جـامـعـه مـی بـایـد بـه اطـاعـت دولـت درآیـنـد( نـظـر تـروتـسـکی)، بـرطـبـق دیگـری مـی بـایـد خـودمـخـتـار بـاشـنـد. چـه پـلا تـفـرم ” ده نـفـر” و چـه پـلاتـفـرم تـروتـسـکـی – بـوخـاریـن بـرخـلاف پـلاتـفـرم اُپـوزیـسـیـون کـارگـری آن نـوع سـازمـان دهـی تـولـیـد را درنـظـر داشـتـنـد کـه دولـت بـه صـورت کـارفـرمـا دربـرابـر کـارگـران قـرار گـیـرد، و کـار را تـقـسـیـم و مـدیـریـت نـمـایـد، مـیـزان تـولـیـد را تـعـیـیـن کـنـد، کـارگـران را ازطـریـق سـیـسـتـم اعـطـائـیـات تـشـویـق نـمـایـد، آن هـا را بـه تـوسـط مـزد و اشـکـال مـزد تـأدیـب کـنـد و غـیـره. مـوقـعـیـت دولـت بـه صـورت کـارفـرمـا دربـرابـر کـارگـران مـی تـوانـسـت یـا در شـورای اقـتـصـادی سـازمـان یـافـتـه و از سـوی دولـت مـعـرفـی شـده مـتـبـلـور گـردد، یـا در ارگـان هـای اتـحـادیـه هـای صـنـفـی سـازمـان یـافـتـه بـه وسـیـلـۀ دولـت. وجـه مـشـتـرک هـر دو پــلاتـفـرم مـخـالـف و پــلاتـفـرم اُپــوزیـسـیـون کـارگـری آن بـود کـه در آن هـا از یـک طـرف بـا لـحـن تـبـلـیـغـاتـی از ” دمـوکـراسـی کـارگـری” و تـقـسـیـم امـور مـصـرفـی بـرحـسـب نـیـاز یـا درهـرحـال بـرابـر سـخـن گـفـتـه مـی شـد، از طـرف دیـگـر از مـدیـران مـعـرفـی شـده بـرای کـارخـانـه هـا و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و مـزد بـرحـسـب مـیـزان کـار، تـأدیـب بـه تـوسـط مـزد. بـه عـنـوان مـثـال نـقـل قـول هـایـی مـی آوریـم از پـلاتـفـرم ” ده نـفـر”: ” اسـاس سـیـاسـت و عـمـل تـعـرفـه [ی مـالـیـاتـی] بـایـد تـقـسـیـم حـتـی الـمـقـدور بـرابـر کـالای مـصـرفـی در مـیـان تـوده هـای کـارگـر بـاشـد. هـمـزمـان اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـایـد از مـزد طـبـیـعـی و پـولـی بـه صـورت وسـیـلـۀ تـأدیـب و افـزایـش مـولـد یـت کـار( سـیـسـتـم اعـطـائـیـات و غـیـره) اسـتـفـاده نـمـایـنـد.”۲۱ ” تـرکـیـب اشـخـاص بـرای مـدیـریـت جـنـبـش صـنـفـی روشـن اسـت کـه بـایـد تـحـت کـنـتـرل اداره کـنـنـدۀ حـزب صـورت پـذیـرد. ولـی سـاز مـان هـای حـزبـی بـایـد بـا دقـت ویـژه مـتـدهـای عـادی دمـوکـراتـیـک پـرولـتـاریـایـی را بـالاخـص در اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه کـار بـرنـد، کـه در آن هـا تـوده هـای انـبـوه سـازمـان یـافـتـه قـبـل از هـر امـر بـایـد بـه انـتـخـاب مـدیـران بـه پـردازنـد.”۲۲

ایـن اسـتـنـبـاط لـنـیـن کـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی نـمـی بـایـد ارگـان هـای بـلاواسـطـۀ دولـتـی بـا شـنـد، اولاً بـه ایـن مـعـنـا بـود کـه بـه عـقـیـدۀ او امـر سـاخـتـن ابـزاری از اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـرای سـیـاسـت حـزب، درحـالـی کـه آن هـا هـمـزمـان جـزیـی خـودمـخـتـاری را حـفـظ نـمـایـنـد، آسـان تـر مـی بـود: ” هـم اکـنـون نـیـز اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه صـورت ارگـان هـای خـالـصـاً دولـتـی عـمـلـکـردهـای مـشـخـصـی دارنـد( تـنـظـیـم تـعـرفـه هـای مـزد، تـقـسـیـم لـبـاس کـار و غـیـره). در دولـت شـوروی ایـن عـمـلـکـردهـای دولـتـی، کـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی دارا هـسـتـنـد، تـدریـجـاً افـزایـش خـواهـنـد یـافـت. ولـی کـنـگـره عـطـف تـوجـه مـی دهـد بـه ایـن کـه هـر نـوع آزمـایـشـی بـرای تـسـریـع مـصـنـوعـی تـبـدیـل اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه مـؤسـسـات دولـتـی بـه هـیـچ شـکـلـی مـوجـب بـهـبـودی وضـعـیـت اقـتـصـادی جـمـهـوری نـخـواهـد شـد، امـا تـنـهـا ایـن نـتـیـجـه را خـواهـد داد، کـه نـقـش اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـه صـورت مـدارس کـمـونـیـسـم دشـوار گـردد. تـکـلـیـف تـا درجـۀ زیـاد بـه طـور واقـع جـذب ایـن سـازمـان هـای تـوده ای غـیـروابـسـتـه بـه حـزب بـه دولـت شـوروی اسـت، هـمـزمـان بـا ایـن کـه آن هـا اجـازۀ حـفـظ مـاهـیـت شـان بـه صـورت سـازمـان هـایـی را داشـتـه بـاشـنـد، کـه بـه روی کـارگـران بـا نـقـطـه نـظـرات و بـرخـوردهـای مـخـتـلـف، بـه روی کـارگـران سـازمـان یـافـتـۀ حـزبـی و غـیـروابـسـتـه بـه حـزب، بـه روی بـاسـوادان و بـیـسـوادان، مـذهـبـیـون و غـیـرمـذهـبـیـون و قـس عـلـی هـذا بـاز بـاشـنـد.”۲۳ دومـاً بـنـابـر اسـتـنـبـاط فـوق لـنـیـن، دولـتـی سـاخـتـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی هـمـچـنـیـن قـادر بـود قـدرت اتـحـادیـه هـای صـنـفـی را بـه انـدازۀ قـابـل تـوجـهـی افـزایـش بـخـشـد، و بـه ایـن دلـیـل لـنـیـن از هـمـان دومـیـن کـنـگـرۀ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی سـرتـاسـر روسـیـه( زمـسـتـان ۱۹۱۹) بـه شـدت بـه ضـدیـت بـا افـکـار درمـورد دولـتـی سـاخـتـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی پـرداخـتـه بـود؛ کـنـگـره ای کـه در آن بـحـث دولـتـی سـاخـتـن اتـحـادیـه هـای صـنـفـی یـکـی از نـکـات اصـلـی را تـشـکـیـل مـی داد، و لـنـیـن شـخـصـاً نـطـق اصـلـی را بـه مـقـصـود خـفـیـف نـمودن تـمـایـلاتـی در جـنـبـش صـنـفـی درجـهـت دولـتـی سـاخـتـن اتـحـادیـه هـا ایـراد نـمـوده بـود.

نـظـرگـاه لـنـیـنـیـسـتـی درمـورد اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بـرخـوردار از پـشـتـیـبـانـی اکـثـریـت قـاطـع در دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب بـود. پـلاتـفـرم ” ده نـفـر” ۳۳۶ رأی، پـلاتـفـرم تـروتـسـکـی – بـوخـا- ریـن ۵۰ رأی و پـلاتـفـرم اُپـوزیـسـیـون کـارگـری تـنـهـا ۱۸ رأی کـسـب نـمـودنـد.۲۴ تـحـت تـدارک کـنـگـره کـوشـش هـایـی جـهـت اِعـمـال فـشـار بـر اُپـوزیـسـیـون کـارگـری و نـقـطـه نـظـراتـش بـه عـمـل آمـده بــود، چـنـان کــه مـنـبـعـی از کـمـیــتـۀ حــزبـی مـسـکـو انـتـقـاد آن از کـمـیـتـۀ حـزبـی پـتـروگـراد ” از مـیـل بـه غـصـب کـردن کـل تـدارکـات کـنـگـرۀ حـزب” را نـقـل نـمـوده بـوده اسـت. و در نـامـه ای از کـمـیـتـۀ مـسـکـو بــه کـمـیـتـۀ مـرکــزی حــزب مـطـالـبـه شـده بـوده، کـه کـمـیـتـۀ مـرکـزی می بـایـد ” تـقـسـیـم عـادلانـۀ مـادۀ پـیـشـنـهـادات بـرای بـحـث را تـضـمـیـن کـنـد.”۲۵ و در کـنـگـره کـولـونـتـای مـتـوجـه گـردیـده بـوده کـه پـخـش جـزوۀ او ” بـا زحـمـت ” مـمـکـن شـده بـوده اسـت.۲۶

بـا ایـن هـمـه تـعـداد آراء ظـاهـراً نـبـایـد مـبـیـن مـنـاسـبـت یـک طـرفـانـۀ نـیـرو بـیـن جـنـاح هـای گـونـاگـون بـوده بـاشـد. در آن تـاریـخ تـقـریـبـاً یـک سـال از مـوجـودیـت اُپـوزیـسـیـون کـارگـری سـپـری مـی گـشـت. آن ابـتـداء طـی بـهـار ۱۹۲۰ بـه صـورت یـک گـروه سـیـاسـی درون حـزبـی ظـاهـر شـده بـود. سـیـاسـت آن غـیـرواقـعـی و نـاقـص بـود. انـدک بـودن مـنـابـع – و عـلـت انـدکـی مـنـابـع را بـایـد در تـاریـخ نـگـاری رسـمـی ایـدئـولـوژیـک سـازنـدۀ شـوروی دیـد – سـخـن گـفـتـن از تـرکـیـب اُپـوزیـسـیـون کـارگـری را دشـوار مـی نـمـایـد. امـضـاء کـنـنـدگـان تـزهـای اُپـوزیـسـیـون اشـخـاص صـنـفـی رهـبـری کـنـنـده، مـدیـران و اشـخـاص شـورای اقـتـصـادی، در وهـلـۀ نـخـسـت مـتـعـلـق بـه صـنـایـع فـلـزکاری، مـاشـیـن سـازی، اسـلـحـه سـازی و مـعـادن بـودنـد.۲۷، بـه اضـافـۀ رؤسـای کـمـیـتـه هـای مـرکـزی اتـحـادیـۀ کـارگـران نـسـاجـی و اتـحـادیـۀ  کـارگـران کـشـاورزی. شـیـلـیـاپـنـیـکـوف، ریـیـس کـمـیـتـۀ مـرکـزی اتّـحـادیـۀ فـلـزکـاران سـرتـاسـر روسـیّـه، یـگـانـه نـام بـرجـسـتـۀ حـزبـی اسـمـاً ذکـر شـده اسـت. ازلـحـاظ جـغـرافـیـایـی پـی روان اُپـوزیـسـیـون عـمـدهً در بـخـش جـنـوب شـرقـی روسـیـه اروپـایـی مـتـمـرکـز بـودنـد. ضـمـنـاً اُپـوزیـسـیـون یـک چـهـارم آرای حـزبـی در ایـالـت مـسـکـو را بـه دسـت آورده بـود.۲۸

ازحـیـث سـیـاسـی اُپـوزیـسـیـون کـارگـری را بـایـد بـه صـورت بـازتـابـنـدۀ نـارضـایـتـی فـزایـنـدۀ جـنـاح هـای رهـبـری کـنـنـدۀ جـنـبـش صـنـفـی از نـقـصـان یـافـتـن نـفـوذ جـنـبـش در رهـبـری و سـازمـان دهـی تـولـیـد و اقـتـصـاد اجـتـمـاعـی درک نـمـود. اُپـوزیـسـیـون از اتـحـادیـه هـای بـه طـور سـنـتـی قـوی و از لـحـاظ سـیـاسـی فـعـال( فـلـزکـاری، مـعـادن) و از مـنـاطـق مـحـلـی شـامـل صـنـایـع بـزرگ و بـا سـنـت فــعـالــیـت ســیـاسـی، مـانــنـد صـنـعــت مـعــادن در روسـیــه جــنـوب شــرقــی مـنــشـاء مـی گــرفــت. ” وضـعـیـت قـدرت دوگـانـه ” ای کـه در نـخـسـتـیـن مـراحـل انـقـلاب بـیـن ارگـان هـای تـوده ای – در وهـلـۀ نـخـسـت کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه و  شـوراهـای مـحـلـی – و ارگـان هـای حـزبـی و دولـتـی وجـود داشـت، تـا درجـۀ فـزایـنـده بـا درآورده شـدن اقـتـصـاد تـحـت اطـاعـت شـورای اقـتـصـادی و نـاتـوان سـاخـتـه شـدن سـازمـان هـای پـایـه ای دراثـر سـیـاسـت ” کـمـونـیـسـم جـنـگـی”(Vojénnyj kommunizm)( 21- 1918) مـتـدرجـاً بـه طـور قـطـع فـروپـاشـیـده بـود. پـلاتـفـرم اُپـوزیـسـیـون کـارگـری اعـتـراض اشـخـاص صـنـفـی رهـبـری کـنـنـده بـه نـاتـوان سـازی جـنـبـش صـنـفـی ازطـریـق تـبـدیـل آن بـه ارگـان اجـرایـی تـکـنـوکـراتـیـک – ابـزارگـونـۀ قـدرت دولـتـی بـود. شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـوتـوزوف (Kutuzov)، ریـیـس اتـحـادیـۀ صـنـفـی کـارگـران نـسـاجـی، در نـطـق شـان در کـنـگـره عـطـف تـوجـه دادنـد، کـه چـگـونـه تـکـامـل سـیـاسـی مـنـجـر بـه ایـن گـردیـده بـود کـه جـنـبـش صـنـفـی رو بـه از دسـت دادن پـایـۀ خـویـش بـود، بـه ایـن سـبـب کـه تـوده هـا بـیـش از آن شـاهـد ” هـیـچ فـعـالـیـت خـلاقـانـۀ مـسـتـقـلـی”۲۹ در اتـحـادیـه هـای صـنـفـی نـبـودنـد.

پـیـشـاپـیـش در ۳۰ دسـامـبـر ۱۹۲۰ درارتـبـاط بـا هـشـتـمـیـن کـنـگـرۀ سـویـت( ۲۹ مـارس تـا ۴ آوریـل ۱۹۲۰) در جـلـسـۀ ویـژه ای، بـرگـذار شـده بـه وسـیـلـۀ فـراکـسـیـون بـلـشـویـکـی کـنـگـره حـول مـسـئـلـۀ اتـحـادیـه هـای صـنـفـی، شـیـلـیـاپـنـیـکـوف ضـمـن نـطـقـی طـرح خـود بـرای تــزهـای صـنـفـی را ارائـه داده بــود. او در ایـن نـطـق تـوأمـاً گـفـتـه بـود: ” مـا بـرایـن هـسـتـیـم، کـه بـرقـراری مـجـدد و تـکـامـل دادن نـیـروهـای مـولـدۀ کـشـور مـا فــقـط مـی تـوانــد مـشــروط بـه ایـن بــاشـد، کـه کـل سـیــسـتـم سـازمـانـی بــرای مـدیـریـت اقـتـصـاد جـامـعـه تـغـیـیـر داده شـود. هــسـتـۀ مـشـاجـره ایـنـسـت،

کـه حـزب کـمـونـیـسـت مـا بـه چـه شـکـلـی سـیـاسـت اقـتـصـادیـش را در دورۀ انـتـقـالـی فـعـلـی اجـراء خـواهـد کـرد: بـه یـاری تـوده هـای کـارگـر سـازمـان یـافـتـه بـه صـورت صـنـفـی یـا (…) بـه صـورت بـوروکـراتـیـک بـه کـمـک مـقـامـات قـانـونـی شـده.”۳۰

مـوضـوعـات اصـلـی انـتـقـاد اُپـوزیـسـیـون کـارگـری از حـزب عـبـارت بـودنـد از: بـوروکـراتـیـزه کـردن، مـدیـریـت کـمـیـسـرهـا و مـتـخـصـصـیـن، جـلـوگـیـری شـدن از تـکـامـل شـخـصـی خـلاقـانـه و فـعـالـیـت تـــوده هـا. کــولـونـتـای در نـطـقــش در ســومـیـن کــنـگــرۀ انــتــرنــاسـیــونـال کـمـونـیـسـتـی ( کـمـیـنـتـرن)(Kommunisticheskii Internatsional(Komintern))(22 ژوئـن-۱۲ ژوئـیـه ۱۹۲۱) ۳۱ تـا آن جـا رفـت کـه گـفـت، بـرای طـبـقـۀ کـارگـر پـیـاده کـردن یـک انـقـلاب تـازه بـرضـد قـشـر حـا- کـمـۀ مـتـخـصـصـیـن و بـوروکـرات هـا مـی تـوانـد خـود را لازم نـشـان دهـد. او هـمـچـنـیـن عـطـف تـوجـه داد، کـه اُپـوزیـسـیـون کـارگـری هـنـوز در هـیـچ جـایـی و هـرگـز ” اسـتـفـاده ” از مـتـخـصـصـیـن فـنّی و اقـتـصـادی را رد نـکـرده اسـت. ولـی اسـتـفـاده از آن هـا یـک چـیـزسـت، پـذیـرفـتـن قـدرت آن هـا چـیـز دیـگـری اسـت. یـکـی از مـطـالـبـات اصـلـی اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـرکـنـاری عـنـاصـر بـیـگـانـه بـا طـبـقـۀ کـارگـر از ارگـان هـای حـزبـی و دولـتـی بـود. ضـمـنـاً بـه عـقـیـدۀ اُپـوزیـسـیـون در بـنـای اقـتـصـاد کـمـونـیـسـتـی نـمـی بـایـد نـیـروی خـلاقـانـۀ عـظـیـم پـرولـتـاریـا بـا یـک بـرچـسـب رسـمـی دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا تـعـویـض گـردد.

بـرخـلاف دو پـلاتـفـرم دیـگـر، در پـلاتـفـرم اُپـوزیـسـیـون کـارگـری مـحـول گـشـتـن ادارۀ تـولـیـد بـه اتـحـادیـه هـای صـنـفـی خـودمـخـتـار مـطـالـبـه شـده بـود. اُپـوزیـسـیـون بـرای روشـن گـردیـدن تـکـلـیـف مـوضـوع مـدیـریـت و سـازمـان دهـی تـولـیـد احـضـارشـدن یـک ” کـنگـرۀ مـولـدیـن مـتـحـد در اتـحـادیـه هـای صـنـفـی سـرتـاسـر روسـیـه ” را، کـه مـی بـایـد ارگـان مـرکـزی مـدیـریـت کـل اقـتـصـاد جـمـهـوری را انـتـخـاب نـمـایـد، خـواسـتـار بـود.۳۲  در هـر کـارخـانـه ای کـارگـران و کـار-مـنـدان مـی بـایـد یـک کـمـیـتـۀ کـارگـری انـتـخـاب کـنـنـد، کـه سـلـول اسـاسـی سـازمـانـی مـطـیـع اتـحـادیـۀ صـنـفـی مـربـوطـه بـاشـد و وظـایـفـش عـبـارت گـردد از:

” آ) مـدیـریـت کـارگـاه تـولـیـدی کـلـیـۀ کـارگـران و کـارمـنـدان در واحـد اقـتـصـادی مـربـوطـه،

ب) رسـیـدگـی بـه کـلـیـۀ نـیـازهـای مـولـدیـن (…).”۳۳

وانـگـهـی پـلاتـفـرم اُپــوزیـسـیـون کـارگـری بـرخـلاف پـلاتـفـرم هـای دیـگـر چـنـد مـطـالـبـۀ مـشـخـص درزمـیـنـۀ بـهـسـازی شـرایـط مـادی طـبـقـۀ کـارگـر را مـطـرح سـاخـتـه بـود.۳۴

مـطـالـبـات اُپـوزیـسـیـون کـارگـری درزمـیـنـۀ تـولـیـد سـازمـان یـافـتـۀ دمـوکـراتـیـک واقـعـی و سـمـت گـیـری واقـعـی بـه صـوب بـرآورده سـاخـتـن نـیـازهـای مـادی تـوده هـا و ” فـعـالـیـت خـودی” نـشـانـگـر شـخـصـیـت اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـه صـورت یـک اُپـوزیـسـیـون سـیـاسـی حـقـیـقـی بـود. اُپـوزیـسـیـون تـمـایـلات بـه یـک اسـتـنـبـاط از انـقـلاب، مـتـفـاوت بـا اسـتـنـبـاط مـسـلـط در حـزب را حـمـل مـی نـمـود. در اسـتـنـبـاط حـزب از انـقـلاب، حـزب فـاعـل و طـبـقـه مـفـعـول در نـظـر گـرفـتـه مـی شـدنـد. طـبـقـه مـی بـایـد ادراک انـقـلابـیـش را از بـیـرون( از حـزب) کـسـب نـمـایـد، و درزمـیـنـۀ بـنـای سـوسـیـالـیـسـم حـزب/ دولـت و طـبـقـه یـکـسـان تـلـقـی مـی گــردیـدنـد. از دیـگــر ســو مـهـم اسـت

بـه خـاطـر داشـتـن ایـن کـه اُپـوزیـسـیـون کـارگـری یـک اُپــوزیـسـیـون درون حـزبـی بـود. نـیـز درمـورد اُپـوزیـسـیـون جـالـب ایـن کـه آن بـا تـشـخـیـص تـغـیـیـر نـاگـهـانـی در مـسـیـر حـزب و دور افـتـادن حـزب از ” خـط سـیـاسـی طـبـقـاتـی ثـابـت “، از حـزب خـواسـتـار بــازگـشـت بـه هـمـان خـط انـقـلابـی بــود. انــتـقـاد اُپـوزیــسـیــون کــارگـری از حــزب نـیـز از مـحـدودۀ انـتـقـاد نـمـونـۀ اُپـوزیـسـیـون درون حـزبـی فـراتـر نـمـی رفـت.

ازلـحـاظ تـئـوری انـقـلابـی مـشـکـل اُپـوزیـسـیـون کـارگـری را در ایـن مـی تـوان دیـد، کـه آن از یـک سـو مـایـل بـود فـعـالـیـت خـلاقـانـۀ خـودی تـوده هـای کـارگـر انـقـلاب را شـکـل دهـد، از دیـگـر سـو مـایـل بـود حـزب ایـن تـکـامـل را هـدایـت و مـحـتـوایـش را تـعـیـیـن نـمـایـد.

ضـمـنـاً تـصـورات مـشـخـص آن از اصـول رهـبـری دمـوکـراتـیـک کـارگـری رسـمـی و بـهـسـازی مـادی شـرایـط طـبـقـۀ کـارگـر( روابـط بـهـداشـتـی کـار، مـسـاکـن مـنـاسـب تـر و سـالـم تـر و غـیـره) و تـولـیـد سـازمـان یـافـتـۀ مـعـقـولانـه تـر کـه در آن کـار غـیـرمـولـد بـه حـداقـل مـمـکـن مـنـحـصـر گـردد، فـراتـر نـمـی رفـت.

بـرخـلاف خـط لـنـیـنـیـسـتـی کـه طـبـقـۀ کـارگـر را بـدون رهـبـری حـزب قـادر بـه تـجـاوز از نـقـطـه نـظـرات مـحـدود و کـوتـه بـیـنـانـۀ اتـحـادیـه ای صـنـفـی نـمـی دیـد، اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـه نـیـروی خـلاقـانـۀ خـود طـبـقـه، طـبـقـۀ کـارگـر بـاور داشـت. امـا مـوضـوع ایـنـسـت کـه تـصـور فـعـا لـیـت خـودی طـبـقـۀ کـارگـر یـا کـامـلاً مـجـرد بـاقـی مـی مـانـد، یـا آن کـه مـحـتـوایـش در سـمـت هـایـی مـعـیـن مـی گـردیـد کـه کـامـلاً مـطـابـق سـیـاسـت و اهـداف عـمـومـی حـزب بـاشـنـد.

درنـتـیـجـۀ فـقـر تـصـورات، اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـه عـوض طـرح مـسـئـلـۀ نـوع سـازمـان دهـی کـار و شـرایـط هـسـتـی، بـه شـکـل مـجـرد مـسـئـلـه را بـه ایـن تـبـدیـل سـاخـتـه بـود، کـه مـدیـران تـولـیـد و اقـتـصـاد جـامـعـه یـا کـارگـران انـد یـا عـنـاصـر ” بـیـگـانـه بـا طـبـقـه “.

دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب پـیـشـنـهـادات لـنـیـن ” دربـارۀ وحـدت در حـزب “۳۵ و ” دربـارۀ انـحـرافـات سـنـدیـکـالـیـسـتـی و آنـارشـیـسـتـی در حـزب مـا “۳۶ را کـه خـواسـتـار قـدغـن گـردیـدن فــعـالـیـت فـرا کـسـیـونـی در حـزب و خـاصـه مـحـکـوم سـاخـتـن اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـودنـد، بـا ۴۰۰ رأی مـوافـق درمـقـابـل ۲۵ رأی مـخـالـف( یـا ۳۶۸ رأی مـوافـق درمـقـابـل ۳۰ رأی مـخـالـف) تـصـویـب نـمـود.۳۷

راهـبـرد دربـرابـر اُپـوزیـسـیـون کـارگـری دوجـانـبـه بـود، بــه ایــن مـعـنـی کــه هـمــزمـان بـا بـی اثـر سـاخـتـن اُپـوزیـسـیـون، آن جـزیـی از دسـتـگـاه حـزب نـیـز گـردانـده شـد. ازجـمـلـه بـه خـواسـت لـنـیـن عـضـو بـرجـسـتـۀ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری، شـیـلـیـاپـنـیـکـوف، بـرخـلاف مـیـل شـخـصـی او بـه عـضـویـت کـمـیـتـۀ مـرکـزی حـزب درآورده شـد، کـه آن نـیـز چـنـد مـاه بـعـد، در ۹ اوت ۱۹۲۱، بـه عـلـت ادامـه یـافـتـن فـعـالـیـت مـخـالـف شـیـلـیـاپـنـیـکـوف لـغـو گـردیـد.    

بـه دنـبـال بـه تـصـویـب رسـیـدن پـیـشـنـهـاد ” دربـارۀ وحـدت در حـزب ” هـر نـوع فـعـالـیـت فـراکـسـیـونـی بـا خـطـر مـجـازات اخـراج از حـزب مـواجـه گـردیـد. اُپـوزیـسـیـون کـارگـری پـس از شـکـسـت خـوردن در دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب دو بـار ازطـریـق کـمـیـنـتـرن بـه کـمـونـیـسـت هـای خـارجـی مـتـوسـل گـشـت.

اولـیـن بـار در سـومـیـن کـنـگـرۀ کُـمـیـنـتـرن، عـلـی رغـم بـه تـصـویـب رسـیـده شـدن مـمـنـوعـیـت فـعـالـیـت فـراکـسـیـونـی، بـه تـوسـط نـطـق کـولـونـتـای ازطـرف اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـود. کـولـونـتـای در ایـن نـطـق انـتـقـاد اُپـوزیـسـیـون از خـط حـزبـی مـسـلـط را بـه عـمـل آورد.۳۸ تـنـهـا پـاسـخـی کـه او دریـافـت داشـت تـحـقـیـر شـوویـنـیـسـتـی اسـتـهـزاء آمـیـز از نـاحـیـۀ تـروتـسـکـی و بـوخـاریـن بـود! بـیـانـات کـولـونـتـای نـیـز تـحـریـف شـد.

واقـعـیـت ایـنـسـت کـه کـمـونـیـسـت هـای خـارجـی انـگـشـت شـمـاری جـرئـت تـردیـد در راهـبـرد هـا و تـحـلـیـلات بـلـشـویـک هـا و انـتـقـاد از آن هـا را بـه خـود مـی دادنـد. نـمـایـنـدگـان حـزب کـارگـر کــمــونـــیــســت آلـــمــان ( ک.آ.پـی.دی) (Kommunistische Arbiterpartei Deutschlands(KAPD)) ( یـک گـروه اُپـوزیـسـیـون چـپ مـنـشـعـب در سـال ۱۹۲۰ از حـزب کـمـونـیـسـت آلـمـان) یـک چـنـان جـرئـتـی را در کـنـگـره ابـراز داشـتـنـد. پـس از نـطـق لـنـیـن درمـوضـوع راهـبـرد فـعـلـی حـزب روسـیـه، کـه در ضـمـن آن او ازجـمـلـه بـه اسـتـدلال ضـرورت ” نِـپ ” پـرداخـت، نـمـایـنـدگـان ک.آ.پـی.دی تـضـاد بـیـن روابـط اقـتـصـادی بـا مـمـالـک سـرمـایـه داری و پـشـتـیـبـانـی از تـکـامـل انـقـلابـی در آن مـمـالـک را مـطـرح سـاخـتـنـد؛ ضـمـنـاً آن هـا بـه انـتـقـاد از سـلـطـۀ مـطـلـق بـلـشـویـک هـا در کُـمـیـنـتـرن و بـرتـابـیـده شـدن آن وضـع از سـوی احـزاب غـربـی پـرداخـتـنـد.۳۹

پـیـش از کـنـگـرۀ کُـمـیـنـتـرن تـمـاسـی بـیـن نـمـایـنـدگـان ک.آ.پـی.دی و اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـه ایـن طـریـق صـورت گـرفـتـه بـود، کـه کـولـونـتـای بـه عـنـوان یـک شـرکـت کـنـنـده در اُپـوزیـسـیـون دسـت نـویـس جـزوۀ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری۴۰ را بـه ایـن مـقـصـود دراخـتـیـار یـک عـضـو ک.آ.پـی.دی قـرار داده بـود، کـه احـیـانـاً درصـورتـی کـه او را بـه عـلـت سـخـنـرانـی از طـرف اُپـوزیـسـیـون کـارگـری در کـنـگـرۀ کُـمـیـنـتـرن بـازداشـت نـمـایـنـد، آن عـضـو ک.آ.پـی.دی دسـت نـویـس وی را در نـزد خـود بـه امـانـت حـفـظ کـنـد.۴۱ قـرایـن حـاکـی اسـت کـه اعـضـای اُپـوزیـسـیـون کـارگـری در بـرقـراری تـمـاس بـا ک.آ.پـی.دی مـحـتـاط بـوده انـد، چـنـان کـه عـضـو ک.آ.پـی.دی اشـاره کـرده اسـت کـه شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و لـوتـوویـنـوف(Lutovinov) از او پـرهـیـز نـمـودنـد، و کـولـونـتـای پـس از کـنـگـرۀ کُـمـیـنـتـرن از او درخـواسـت کـرد دسـت نـویـس را کـه بـه آلـمـان ارسـال گـشـتـه بـود، بـه او بـازگـردا- نـنـد.

بـار دوم تـوسـل اُپـوزیـسـیـون کـارگـری ازطـریـق کُـمـیـنـتـرن بـه کـمـونـیـسـت هـای خـارجـی نـیـز بـه تـوسـط کـولـونـتـای – کـه هـمـچـنـیـن قـائـم مـقـام دبـیـرخـانـۀ بـیـن الـمـلـلـی زنـان در کُـمـیـنـتـرن بـود – بـه عـمـل آمـد، کـه او ” اعـلامـیـۀ ۲۲ نـفــر” را بـه پـلـنـوم تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی کُـمـیـنـتـرن ( فـوریـه – مـارس ۱۹۲۲) تـحـویـل داد. کـمـیـتـۀ اجـرایـی شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای را ازطـرف اُپـوزیـسـیـون کـارگـری احـضـار نـمـود. و آن مـنـجـر بـه ایـن گـردیـد کـه یـک کـمـیـسـیـون تـحـقـیـق بــه مـنـظـور رسـیـدگـی بـه انـتـقـاد ۲۲ نـفـر بـا حـضـور چـنـد نـمـایـنـدۀ احـزاب کـمـونـیـسـت اروپـایـی تـشـکـیـل بـیـابـد. چـنـان کـه از نـتـایـج ذکـر شـدۀ گـزارش در پـروتُـکـل کـمـیـسـیـون بـرمـی آیـد، کـمـیـتـۀ اجـرایـی و کـمـیـسـیـون آن بـا اسـتـثـنـائـاتـی خـود را کـامـلاً بـا خـط لـنـیـنـیـسـتـی حـزب وفـق دادنـد. تـصـمـیـم کـمـیـسـیـون مـطـلـقـاً انـتـقـاد ۲۲ نـفـر را رد کـرده، از آنـان بـه سـبـب شـیـوۀ رفـتـار خـصـمـانـه بـا حـزب و انـقـلاب انـتـقـاد نـمـود، عـلـی رغـم ایـن کـه انـتـقـاد ۲۲ نـفـر صـرفـاً در مـجـامـع درون حـزبـی بـه عـمـل آمـده بـود. ( نـظـر بـه اهـمـیـت ” اعـلامـیـۀ ۲۲ نـفـر” و پـروتُـکـل کـمـیـسـیـون کُـمـیـنـتـرن، ایـن نـگـارنـده مـتـن دو سـنـد را بـه فـارسـی تـرجـمـه کـرده، بـه صـورت دو پـیـوسـت بـه بـررسـی در دسـت ذیـلاً دراخـتـیـار خـوانـنـدگـان قـرار داده اسـت.)

کـنـگـرۀ بـعـدیـن حـزب، یـازدهـمـیـن کـنـگـره( مـارس – آوریـل ۱۹۲۲) کـمـیـسـیـونـی تـشـکـیـل داده، تـأکـیـد نـمـود، چـنـد عـضـو اُپـوزیـسـیـون کـارگـری سـابـق، خـاصـه کـولـونـتـای، شـیـلـیـا پـنـیـکـوف و مـدودف(Medvedev)، مـی بـایـد بـه دلـیـل تـجـاوزشـان در چـنـد نـکـتـه از مـمـنـوعـیـت فـعـالـیـت فـراکـسـیـونـی مـصـوبـۀ دهـمـیـن کـنـگـره، از حـزب اخـراج گـردنـد. امـا سـپـس تـصـمـیـم بـه ایـن نـحـو تـغـیـیـر داده شـد کـه اخـراج سـه رهـبـر نـامـبـردۀ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری تـنـهـا مـشـروط بـه ادامـۀ فـعـالـیـت فـراکـسـیـونـی بـاشـد. دو عـضـو کـم تـر سـرشـنـاس دیـگـر اُپـوزیـسـیـون کـارگـری در یـازدهـمـیـن کـنگـره از حـزب اخـراج گـردیـدنـد.۴۲

نـطـق دفـاعـیـۀ اعـضـای رهـبـری کـنـنـدۀ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری در یـازدهـمـیـن کـنگـره – تـا جـایـی کـه آگـاهـیـم – آخـریـن بـار ظـاهـر شـدن اُپـوزیـسـیـون کـارگـری در حـزب بـوده بـاشـد. اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـه مـثـابـۀ گـروهـی بـا یـک نـوع پـایـۀ تـوده ای قـادر بـه ادامـۀ فـعـالـیـتـش پـس از مـمـنـوعـیـت فـراکـسـیـونـی و مـحـکـومـیـت سـیـاسـی نـگـردیـد، و احـتـمـالاً طـی سـال ۱۹۲۲ مـنـحـل شـد، هـرچـنـد ظـاهـراً بـعـضـی از اعـضـای آن چـون شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و مـدودف تـا سـال ۱۹۲۶ فـعـا- لـیـت شـان را بـا بـه پـیـش کـشـیـدن نـقـطـه نـظـرات مـخـالـف نـظـیـر آن کـه طـی ۲۲- ۱۹۲۰ مـطـرح سـاخـتـه بـودنـد، ادامـه دادنـد.۴۳ مـادۀ انـدک در دسـت دربـارۀ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری تـشـریـح پـروسـۀ انـحـلال آن را غـیـرمـمکـن مـی سـازد.

( پـیـوسـت ۱ )

اعـلامـیّـه ۲۲ نـفـر

بـه اعـضـای کـنـفـرانـس بـیـن الـمـلـلـی انـتـرنـاسـیـونـال کـمـونـیـسـتـی

رونـوشـت بـه ثـی.ک، آر.ک.پـی(CK, RKP)

رفـقـای عـزیـز!

مـا از جـرایـدمـان آگـاهـی یـافــتـیـم، کــه کـمـیــتـۀ اجـرایــی انـتـرنـاسـیــونـال کـمـونــیـسـتـی دربـارۀ مـسـئـلـۀ ” جـبـهـۀ وحـدت کـارگـری” بـحـث مـی نـمـایـد، و مـا ایـن را یـک وظـیـفـۀ کـمـونـیـسـتـی بـه شـمـار مـی آوریـم شـمـا را مـطـلـع سـازیـم، کـه در مـمـلـکـت مـا وضـع جـبـهـۀ وحــدت وخـیــم اسـت نــه تــنـهـا بــه مـعـنـی عـمـیـق ایـن کـلـمـه، بـلـکـه حـتـی ازلـحـاظ اسـتـعـمـال آن در مـیـان رده هـای حـزبـی مـا.

درحـالـی کـه نـیـروهـای عـنـاصـر بـورژوایـی از هـر جـانـب در مـیـان مـا نـفـوذ مـی نـمـایـنـد، درحـالـی کـه آن هـا در داخـل حـزب مـا نـفـوذ مـی نـمـایـنـد، حـزبـی کـه تـرکـیـب اجـتـمـاعـیـش( ۴۰ درصـد کـارگـر و ۶۰ درصـد غـیـرپـرولـتـار) تـسـریـع کـنـنـدۀ آنـسـت، مـراکـز رهـبـری مـا مـبـارزه ای آشـتـی نـاپـذیـر، مـخـرب بـرضـد هـمـه، خـاصـه بـرضـد پـرولـتـارهـا کـه بـه خـود اجـازۀ دارا بـودن عـقـیـدۀ شـان را مـی دهـنـد، و بـرضـد بـیـان آن در حـزب بـا هـر نـوع تـدبـیـر بـازدارنـدۀ مـمـکـن بـه پـیـش مـی بـرنـد.

سـعـی نـزدیـک سـاخـتـن تـوده هـای پـرولـتـاریـا بـه دولـت ” آنـارکـو – سـنـدیـکـالـیـسـم ” خـوانـده مـی شـود، و پـی روان مـورد آزار و بـی اعـتـبـار سـازی قـرار مـی گـیـرنـد.

در داخـل جـنـبـش صـنـفـی تـصـویـر مـشـابـه جـلـوگـیـری از فـعـالـیـت خـودی و ابـتـکـار کـارگـران، مـبـارزه بـرضـد دگـرانـدیـشـان بـا هـمـۀ امـور وجـود دارد. بـوروکـراسـی حـزب و جـنـبـش صـنـفـی، کـه نـیـروهـای شـان را مـتـحـد سـاخـتـه انـد، بـا اسـتـفـاده از مـقـام و قـدرت شـان تـصـمـیـمـات کـنـگـره هـای مـا درمـورد تـحـقـق دمـوکـراسـی کـارگـری را نـادیـده مـی گـیـرنـد. از فـراکـسـیـون هـای اتـحـادیـه ای مـا، حـتـی از کـل فـرا- کـسـیـون هـای کـنـگـره حـق بـیـان تـمـایـل شـان در انـتـخـابـات مـراکـز خـویـش سـلـب مـی گـردد. قـیـمـومـت و فـشـار بـوروکـراسـی بـه جـایـی رسـیـده اسـت، کـه بـا تـهـدیـد بـه اخـراج و تـدابـیـر بـازدارنـدۀ دیـگـر بــه اعــضـای حـــزب دســتــور خــودداری از انــتـخـاب آن چـــه کـــه کـمـونــیـسـت هــا طـالـب شـان انــد، ولـی [ انـتـخـاب] آن چـه کـه دوایـر رهـبـریِ بـی اعـتـنـاء خـواهـان شـان انـد، داده مـی شـود. چـنـیـن شـیـوه هـای کـار بـه شـغـل پـرسـتـی، تـوطـئـه و چـاپـلـوسـی مـنـجـر مـی گـردد، و پـاسـخ کـارگـران بـه آن تـرک حـزب اسـت.

مـا ضـمـن سـهـیـم  دانـسـتـن خـود در ایـدۀ وحـدت کـارگـری بـه آن صـورتـی کـه در نـکـتـۀ ۲۳ تـزهـا تـفـسـیـر گـردیـده اسـت، تـمـایـل صـادقـانـۀ مـان را بـه شـمـا بـرای خـاتـمـه داده شـدن بـه کـلـیـۀ غـیـرعـادیـت هـا یـی، کـه مـانـعـی دربـرابـر ایـن جـبـهـۀ وحـدت، قـبـل از هـمـه در داخـل آر.ک.پـی[ حـزب کـمـونـیـسـت روسـیّـه(Rossiiskaja Kommunisticheskaja Partija(RKP))] هـسـتـنـد، ابـراز مـی داریـم.

وضـع امـور بـه انـدازه ای در حـزب مـا وخـیـم اسـت، کـه مـا را مـجـبـور از تـوسـل بـه شـمـا و از ایـن طـریـق مـقـابـلـه بـا تـهـدیـد مُـشـرف تـفـرقـه در حـزب مـان مـی سـازد.

بـا درود کـمـونـیـسـتـی اعـضـای آر.ک.پـی:

ام. لـوبـانـوف(M. Lobanov)                     شـمـاره ۱۳۶۳۰۸                      عـضـو حـزب از ۱۹۰۴

ان. کـوزنـتـسـوف(N. Kuzentsov)              شـمـاره ۱۴۲۵۰۶                      عـضـو حـزب از ۱۹۰۴

آ. پـولـوسـاتُـف(A. Polosatov)                   شـمـاره ۸۷۸۲۲۵                     عـضـو حـزب از ۱۹۱۲

آ. مـدودف(A. Medvedev)                       شـمـاره ۶۴۵۱۸۶                      عـضـو حـزب از ۱۹۱۲

جـی. مـیـاسـیـنـکـوف(G. Mjasinkov)           شـمـاره ۲۵۹۰۰۲                      عـضـو حـزب از ۱۹۰۶

وی. پـلاشـکـوف(V. Plasjkov)                  شـمـاره ۲۲۳۱۶۷                      عـضـو حـزب از ۱۹۱۸

جـی. شـوخـانُـف(G. Sjochanov)               شـمـاره ۱۳۷۴۲۵                      عـضـو حـزب از ۱۹۱۲

اس. مـدودف(S. Medvedev)                    شـمـاره ۲۲۵۱۳۶                      عـضـو حـزب از ۱۹۰۰

جـی. بـرونـو(G. Bruno)                         شـمـاره ۲۱۳۶۱۸                      عـضـو حـزب از ۱۹۰۶

آ. پـراودیـن(A. Pravdin)                         شـمـاره ۴۷۸۱۴۹                      عـضـو حـزب از ۱۸۹۹

آی. ایـوانُـف(I. Ivanov)                          شـمـاره ۱۶۰۰۲۲                       عـضـو حـزب از ۱۸۹۹

اف. مـیـتـیـن(F. Mitin)                           شـمـاره ۴۶۶۵۴۳                       عـضـو حـزب از ۱۹۰۲

پـی. بـوریـسـوف(P. Borisov)                  شـمـاره ۲۲۳۰۴۵                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۳

ام. کـوپـیـلـوف(M. Kopylov)                    شـمـاره ۲۲۴۰۹۸                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۵

چـلـیـشـف(Tjelysjev)                             شـمـاره ۲۱۰۰۰۹                      عـضـو حـزب از ۱۹۱۰

تـولـوکـونـچـف(Tolokoncev)                   شـمـاره ۲۱۲۲۲۶                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۴

آ. شـیـلـیـاپـنـیـکـوف(A. Sjljapnikov)           شـمـاره ۲۲۵۳۸۳                      عـضـو حـزب از ۱۹۰۱

ام. بُـرولـیـن(M. Borulin)                        شـمـاره ۲۲۲۹۵۵                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۷

وی. بـکـرنـف(V. Bekrenev)                   شـمـاره ۶۴۴۱۵۸                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۷

آ. پـاولـوف(A. Pavlov)                          شـمـاره ۱۳۶۰۲۴                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۷

آ. تـاشـکـیـن(A. Tasjkin)                        شـمـاره ۵۸۷۱۵۸                       عـضـو حـزب از ۱۹۱۷

مـن مـلـحـق مـی شـوم، آ. کـولـونـتـای(A. Kollontaj)، شـمـارۀ عـضـویـت حـزبـی ۲۲۵۰۲۵، عـضـو حـزب از ۱۸۹۸٫ مـن بـه ۲۲ رفـیـق امـضـاء کـنـنـده مـلـحـق مـی شـوم. زویـا شـادورسـکـایـا(Zoja Sjadurskaja).[44]

( پـیـوسـت ۲ )

پـروتُـکـل جـلـسـۀ کـمـیـسـیـون کُـمـیـنـتـرن

۲۶ فـوریـه ۱۹۲۲ اعـلامـیـۀ فـوق الـذکـر، کـه بـه روسـی و بـه زبـان خـارجـی بـه تـحـریـر درآمـده بـود، بـه ریـا سـت جـلـسـۀ تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی انـتـرنـاسـیـونـال کـمـونـیـسـتـی تـحـویـل داده شـد، بـدون آن کــه هـیــت روسـی یـا کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی بـه هـیـچ نـحـو از قـبـل مـطـلـع بـوده بـاشـد.

ایـن اعـلامـیـه بـه تـوسـط رفـیـق کـولـونـتـای بـه ریـاسـت تـحـویـل داده شـد.

پـولـیـت بـوروِ[ اداره سـیـاسـی] کـمـیـتـۀ مـرکـزی بـه سـنـد رسـیـدگـی نـمـود و سـپـس بـه اتـفـاق آراء تـصـویـبـنـامـۀ زیـر را پـذیـرفـت:

” پـولـیـت بـورو کـمـیـتـۀ مـرکـزی یـک رونـوشـت از اعـلامـیـۀ ۲۲ رفـیـق را، کـه خـطـاب بـه اعـضـای کـنـفـرانـس انـتـرنـاسـیـونـال کـمـونـیـسـتـی بـود، دریـافـت داشـتـه اسـت، و – بـدون مـخـالـفـت بـا حـق یـکـایـک رفـقـا بـرای مـراجـعـه بـه کُـمـیـنـتـرن بـه عـنـوان عـالـی تـریـن مـرجـع – مـسـئـولـیـت بـاز نـمـودن مـاهـیـت حـقـیـقـی ایـن اعـلامـیـه و تـحـریـفـات واقـعـیـات در آن را در کـمـیـسـیـونـی درصـورت تـشـکـیـل یـافـتـن ازسـوی کـنـفـرانـس، بـه رفـقـا زیـنـوویـف(Zinovjev) و تـروتـسـکـی مـحـول مـی سـازد. کـمـیـتـۀ مـرکـزی رفـقـا زیـنـوویـف و تـروتـسـکـی را مـسـئـول مـی سـازد، کـه بـه کـنـفـرانـس اسـنـادی از دهـمـیـن کـنـگـرۀ آر.ک.پـی را ارائـه دهـنـد، کـه ثـابـت مـی نـمـایـد کـنـگـره سـال قـبـل تـصـورات و فـعـالـیـت فـراکـسـیـونـی رفــقـایـی را، کـه بـخـشـی از آن هـا امـضـاء کـنـنـدگـان اعـلامـیـه انـد، مـحـکـوم سـاخـتـه اسـت.”

بـراسـاس اعـلامـیـۀ ۲۲ نـفـر و تـصـمـیـم پـولـیـت بـورو کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی جـلـسـۀ تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی انـتـرنـاسـیـونـال کـمـونـیـسـتـی بـه اتـفـاق آراء کـمـیـسـیـون ویـژه ای بـه مـنـظـور تـحـقـیـق شـکـایــت فـوق الـذکــر انـتـخـاب نـمـود؛ کـمـیـسـیـون ویــژه مـرکـب بــود از رفـقـای زیــر: کـلارا زتـکـیـن(Clara

Zetkin)( آلـمـان)، مـارسـل کـاشـیـن(Marcel Cachin)( فـرانـسـه)، فـریـس(Fries)( نـروژ)، کـولاروف(Kolarov) ( بـلـغـارسـتـان)، کـریـبـیـچ(Kreibich)( چـکـسـلـواکی)، تـراچـیـنـی(Terracini)( ایـتـالـیـا ) و مـک مـانـوس(Mac-Manus)( انـگـلـسـتـان).

کـار ایـن کـمـیـسـیـون تـحـت مـدیـریـت رفـیـق کـولاروف بـود. کـمـیـسـیـون دو جـلـسـه بـرگـذار نـمـود، یـکـی از آن هـا بـا نـمـایـنـدگـان گـروه تـحـویـل دهـنـدۀ شـکـایـت. بـه ایـن جـلـسـه رفـقـا شـیـلـیـاپـنـیـکـوف، کـولـونـتـای و پـراودیـن دعـوت گـردیـدنـد. ضـمـنـاً رفـیـق سـربـریـاکـوف(Serebrjakov) بـراسـاس اطـلاعـات آنـان یـکـی از نـکـات شـکـایـت( سـفـارش لـوکـومـوتـیـوهـا بـه خـارج ) را بـازپـرسـی نـمـود. جـلـسـۀ دیـگـر اخـتـصـاص بـه گـفـت وگــو بـا نـمـایـنـدگـان کـمـیـتـۀ مـرکــزی آر.ک.پـی( رفـقـا تـروتـسـکـی، زیـنـوویـف و رودزوتـاک(Rudzutak) و رسـیـدگـی بـه اتـهـامـات ارائـه شـده داشـت.

ایـن جـلـسـۀ اخـیـر بـدیـن گـونـه جـریـان یـافـت. در حـضـور کـمـیـسـیـون مـتـشـکـلـه ریـیـس کـمـیـسـیـون، رفـیـق کـولاروف، بـه نـمـایـنـدگـان کـمـیـتـۀ مـرکـزی پـیـشـنـهـاد نـمـود، کـه آنـان از دیـکـتـۀ او اتـهـامـاتـی را کـه از طـرف رفـقـا شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای بـه پـیـش کـشـیـده شـده، بـه کـوتـاهـی یـادداشـت، و بـعـد بـه یـکـایـک نـکـات رسـیـدگـی نـمـایـنـد.

ایـن اتـهـامـات از طـرف رفـقـا شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای را کـولاروف بـه شـکـل زیـر فـرمـولـه کـرد:

  1. در حـزب انـتـقـاد آزاد مـجـاز نـیـسـت. نـه حـتـی قـبـل از بـه تـصـویـب رسـیـدن تـصـمـیـمـات بـحـث هـا مـجـاز نـیـسـت. هـمـه چـیـز تـنـهـا بـه وسـیـلـۀ کـمـیـتـۀ مـرکـزی تـعـیـیـن مـی گـردد. حـزب دربـرابـر واقـعـیـتِ آمـاده گـشـتـه قـرار داده مـی شـود. یـک جـانـبـه تـریـن نـمـونـه از ایـن نـظـر: تـصـمـیـم حـزب درمـورد مـسـئـلـۀ راهـکـار جـبـهـۀ وحـدت.
  2. کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی بـه اِعـمـال فـشـار مـداوم بـر کـمـیـتـه هـای مـحـلـی بـرای انـتـخـاب مـنـشـیـان و دیـگـر مـقـامـات مـی پـردازد. کـمـیـتـۀ مـرکـزی بـه طـور سـیــسـتـمـاتـیـک[ مـرتـب، مـنـظـم] اقـدام بـه ارسـال مـنـشـیـان نـامـزدش بـه ایـالات مـی نـمـایـد، و درصـورت عـدم مـوافـقـت کـمـیـتـه هـای ایـالـتـی بـا پـیـشـنـهـادات کـمـیـتـۀ مـرکـزی امـوری بـرای جـلـب مـوافـقـت اجـبـاری شـان مـی یـابـد.
  3. مـراجـع حـزبـی نـسـبـت بـه کـارگـران بـی اعـتـنـاء هـسـتـنـد. هـیـچ امـکـانـی دراخـتـیـار کـارگـران بـرای شـرکـت جـدّی در کـار سـازمـان هـای حـزبـی، اتـحـادیـه هـای صـنـفـی و شـوراهـا قـرار داده نـمـی شـود. ایـن مـنـتـج بـه رشـد نـامـطـلـوب بـوروکـراتـیـسـم مـی گـردد. در تـرکـیـب حـزب خُـرده بـورژوازی تـسـلـط دارد. کـارگـران بـیـش تـر و بـیـش تـری حـزب را تـرک مـی گـویـنـد. خـطـر زوال اجـتـمـاعـی حـزب بـزرگ اسـت.
  4. کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی بـه اِعـمـال فـشـار سـیـسـتـمـاتـیـک بـر فـراکـسـیـون هـای کـمـونـیـسـتـی اتـحـادیـه هـای صـنـفـی مـی پـردازد. کـمـیـتـۀ مـرکـزی بـرخـلاف تـصـورات و تـمـایـلات کـارگـران و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی لـیـسـت هـای مـشـابـه خـود را بـه پـیـش مـی کـشـد و فـراکـسـیـون هـای اتـحـادیـه هـای صـنـفـی را وادار از تـأیـیـد ایـن لـیـسـت هـا مـی سـازد.
  5. حـزب درصـدد تـحـریـک اُپـوزیـسـیـون کـارگـری مـی بـاشـد. بـه دنـبـال سـومـیـن کـنـگـره[ی کُـمـیـنـتـرن ( ژوئـن – ژوئـیـه ۱۹۲۱)] یـک کـارگـزار وی.تـی.ج.ک(VTJK)[ کـمـیـسـیـون ویـژۀ سـرتـاسـر روسـیّـه بـرای مـبـارزه بــا ضــدّانـقــلاب و خــرابـکـاری(Vserossijskaja Tjrezvytjajnaja Komissija po bor’be s Kontrrevoljutjiej i sabotazjem)، هـمـچـنـیـن چِـکـا(Tjeka) خـوانـده شـده اسـت]، روبـیـنـوف(Rubinov)، در نـزد مـنـشـیـان شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای بـا پـیـشـنـهـاد تـشـکـیـل گـروه انـتـرنـاسـیـونـال چـهـارم[۴۵] ظـاهـر شـده اسـت. تـحـریـک بـه مـقـصـود تـراشـیـدن بـهـانـه ای بـرای اخـراج شـیـلـیـاپـنـیـکـوف  و کـولـونـتـای از حـزب بـوده اسـت.

 

  1. در آپـارتـمـان شـیـلـیـاپـنـیـکـوف در مـسـکـو تـفـتـیـش خـانـگـی بـه عـمـل آمـده اسـت، بـاوجـود ایـن کـه او عـضـو کـمـیـتـۀ مـرکـزی حـزب مـی بـاشـد. نـامـه ای از روال(Reval) بـه آدرس شـیـلـیـاپـنـیـکـوف، کـه در آن از مـأمـوریـت جـاری شـکـایـت شـده بـوده، بـه دسـت کـسـی بـاز شـده اسـت. نـامـه بـه عـوض تـحـویـل داده شـدن بـه شـیـلـیـاپـنـیـکـوف بـه کـسـی کـه از او در نـامـه شـکـایـت شـده بـوده، ارسـال گـردیـده اسـت. پـس از گـزارش شـیـلـیـاپـنـیـکـوف کـمـیـتـۀ مـرکـزی حـزب مـسـلـمـاً تـصـمـیـم تـحـقـیـق در ایـن مـورد را اتـخـاذ نـمـوده، امـا تـا بـه امـروز نـتـیـجـه ای از ایـن تـحـقـیـق حـاصـل نـشـده، و نـفـس تـصـمـیـم ظـاهـراً بـه مـقـصـود مـنـحـرف سـا- خـتـن تـوجـه بـوده اسـت.
  1. آخـریـن انـتـخـابـات بـرای شـورای مـسـکـو تـحـت تـحـریـم واقـعـی از طـرف کـارگـران صـورت گـرفـتـه اسـت. حـتـی کـارگـرانـی کـه بـه کـمـونـیـسـت هـا رأی داده انـد، ایـن را اغـلـب از بـیـم انـتـقـام و بـیـم بـاطـل شـدن انـتـخـابـات درصـورت عـدم انـتـخـاب کـمـونـیـسـت هـا انـجـام داده انـد.
  2. دولـت شـوروی بـیـهـوده طـلا حـیـف و مـیـل مـی کـنـد. سـفـارش لـوکـومـوتـیـوهـا بـه آلـمـان و سـوئـد خـسـارت زیـادی بـه جـمـهـوری رسـانـده اسـت، کـارگـران روسـی کـمـاکـان بـیـکـار مـانـده انـد، درحـالـی کـه کـارخـانـجـات واگـن هـای راه آهـن دایـر در روسـیـه قـادر بـه سـاخـتـن لـوکـومـوتـیـوهـا در زمـانـی کـوتـاه تـر و بـه بـهـای کـم تـر از نـصـف مـی بـاشـنـد. قـبـل از جـنـگ در روسـیـه ۲۰۰/۱ لـوکـومـوتـیـو در سـال تـولـیـد مـی گـردیـده اسـت.
  3. تـصـفـیـه در حـزب( ایـدۀ تـصـفـیـه ازآنِ اُپـوزیـسـیـون کـارگـری بـوده) بـه شـدت بـه تـعـویـق افـکـنـده شـده اسـت. مـثـال: [ در] سـازمـان زاریـتـسـیـن[۴۶].
  4. رفـقـای امـضـاء کـنـنـدۀ شـکـایـت ۲۲ نـفـر بـه ایـن مـنـاسـبـت هـم اکـنـون از سـوی کـمـیـسـیـون کـنـتـرل مـرکـزی دعـوت شـده انـد؛ ایـن طـبـیـعـهً آغـاز انـتـقـام اسـت.
  5. در کـنـگـرۀ فـلـزکـاران سـرتـاسـر روسـیـه بـرخی پـیـشـاپـیـش اشـاره نـمـوده انـد، کـه کـمـیـسـیـون بـیـن الـمـلـلـی مـنـتـخـبـۀ جـلـسـۀ تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی کُـمـیـنـتـرن قـدر مـسـلـم ارائـه دهـنـدگـان شـکـایـت را مـحـکـوم خـواهـد سـاخـت.
  6. بــیـن ۳۵ مـنـشـی در کـمـیــتـه هـای ایـالـتـی فــقـط سـه کـارگــر وجـود دارنـد. بـقـیـه کـارگـر نـیـسـتـنـد ( روزنـامـه نـگـار و غـیـره انـد).
  7. کـارگـران بـیـش تـر و بـیـش تـری حـزب را تـرک مـی نـمـایـنـد. مـثـال: از مـه تـا اوت ۳۰۶ کـارگـر و ۱۸۵ غـیـرکـارگـر از سـازمـان مـسـکـو خـارج گـشـتـه انـد.

در شـهـرهـای دیـگـر وضـع وخـیـم تـر اسـت.

  1. زمـانـی کـه رفـیـق مـیـاسـیـنـکـوف نـامـۀ ۲۲ نـفـر را امـضـاء مـی نـمـوده، هـنـوز از حـزب اخـراج نـگـردیـده بـوده اسـت. او خـبـر اخـراجـش را دو روز بـعـد از تـحـویـل داده شـدن اعـلامـیـۀ ۲۲ نـفـر دریـافـت دا شـتـه اسـت.[۴۷]
  2. قـطـعـنـامـه هـای کـنـگـره هـای آر.ک.پـی پـسـنـدیـده انـد، ولـی کـمـیـتـۀ مـرکـزی و کـمـیـتـه هـای مـحـلـی اجـرای شـان نـمـی نـمـایـنـد.

نـتـیـجـه: آر.ک.پـی بـا انـفـراد مـطـلـق از طـرف کـارگـران مـواجـه اسـت. کـارگـران حـزب را تـرک مـی گـویـنـد. حـزب خُـرده بـورژوایـی مـی گـردد.

شـیـلـیـاپـنـیـکـوف اظـهـارنـظـر مـی نـمـایـد، کـه او مـوافـق بـا تـشـکـیـل یـافـتـن فـراکـسـیـون ویـژه ای نـیـسـت، امـا کـارگـران بـایـد امـکـان شـرکـت در زنـدگـی حـزبـی را بـیـابـنـد، و کـارگـران بـایـد پـسـت هـای حـز بـی را اشـغـال نـمـایـنـد.

رفـقـا تـروتـسـکـی، زیـنـوویـف و رودزوتـاک بـه بـررسـی مـفـصـل جـمـیـع ایـن نـکـات پـرداخـتـنـد.

بـه دنـبـال ایـن بـررسـی رفـیـق مـارسـل کـاشـیـن یـادداشـت ذیـل را از دفـتـرچـه اش بـه جـهـت تـکـمـیـل نـمـودن اتـهـامـات بـرعـلـیـه شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای از سـوی کـمـیـسـیـون قـرائـت نـمـود:

” کـولـونـتـای اظـهـار داشـت: هـنـگـامـی کـه کـارگـران اعـتـصـاب مـی کـنـنـد، گـاردیـسـت هـای سـرخ عـمـل اعـتـصـاب شـکـنـی انـجـام مـی دهـنـد. گـاردیـسـت هـای سـرخ کـارخـانـه هـا و کـارگـاه هـایـی را کـه کـارگـران تـرک مـی کـنـنـد، اشـغـال مـی نـمـایـنـد، و کـار آنـان را انـجـام مـی دهـنـد.

شـیـلـیـاپـنـیـکـوف بـه مـا اظـهـار داشـت: بـرای آن هـا، خـارجـیـان، نـمـایـشـات عـمـومـی و دولـتـی تـرتـیـب داده مـی شـود، کـه فـقـط ظـاهـرسـازی اسـت. در واقـعـیـت یـک جـنـبـش اعـتـصـاب بـزرگ درجـریـان اسـت.

طـبـقـۀ کـارگـر از دولـت کـنـونـی روی گـردان مـی شـود. چـنـان کـه شـمـا شـاهـدیـد، در هـمـه جـا نـاآرامـی شـدیـد حـکـمـفـرمـاسـت.”

ایـن دو اظـهـارات افـراطـی شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای، کـه رفـیـق کـاشـیـن از دفـتـرچـه اش نـقـل نـمـود، طـبـیـعـهً تـوجـه خـاص نـمـایـنـدگـان کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی رفـقـا تـروتـسـکـی، زیـنـوویـف و رود زوتـاک را بـه خـود جـلـب نـمـود. آن هـا بـار دیـگـر از رفـقـا تـوضـیـح خـواسـتـنـد، و جـمـیـع اعـضـای کـمـیـسـیـون تـأکـیـد نـمـودنـد، کـه اظـهـار نـظـرات دقـیـقـاً بـه هـمـان صـورت بـوده اسـت.

بـه کـمـیـسـیـون نـامـبـرده اعـلامـیـۀ کـتـبـی زیـر از سـوی شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای تـحـویـل داده شـد:

” هـدف مـا از مـراجـعـه بـه کـنـفـرانـس کـمـیـتـۀ اجـرایـی کُـمـیـنـتـرن:

آ. اعـلام خـطـر بـه کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی درمـورد خـطـرات مـهـمـی کـه حـزب را دراثـر سـیـاسـتـی کـه بـه پـیـش مـی بـرد، تـهـدیـد مـی نـمـایـنـد:

  1. ازبـیـن رفـتـن وحـدت حـزب بـا پـرولـتـاریـا.
  2. تـضـعـیـف نـقـش و نـفـوذ پـرولـتـاریـا هـم در حـزب و هـم در ارگـان هـای قـدرت دولـتـی.
  3. زوال اجـتـمـاعـی کـامـل حـزب بـه صـورت عـاقـبـت اجـتـنـاب نـاپـذیـر ایـن پـدیـده هـا، زوالـی کـه هـم اکـنـون در داخـل حـزب مـرئـی اسـت.
  4. اعـلام خـطـر بـه کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی درمـورد ایـن کـه رژیـم مـوجـود تـحـت شـرایـط فـعـلـی و بـا تـرکـیـب اجـتـمـاعـی کـنـونـی حـزب واقـعـاً بـاعـث خـروج انـبـوه کـارگـران از حـزب و تـقـویـت گـردیـدن نـقـش و نـفـوذ عـنـاصـر غـیـرپـرولـتـاریـایـی در حـزب خـواهـد شـد.

ب. جـهـت حـفـاظـت حـزب از خـطـرات مـذکـور، بـه عـقـیـدۀ مـا مـطـلـقـاً ضـروری اسـت:

  1. تـضـمـیـن پـسـت هـای مـدیـریـت بـرای اعـضـای پـرولـتـاریـایـی در حـزب و شـوراهـا، شـرکـت دادن واقـعـی انـبـوه کـارگـرانِ بـدون حـزب در اجـرای بـلاواسـطـۀ وظـایـف دولـتـی.
  2. پـیـشـنـهـاد بـه کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی مـبـنـی بـر اجـرای واقـعـی تـصـمـیـمـات دهـمـیـن کـنـگـره در مـورد دمـوکـراسـی کـارگـری در حـزب و در جـنـبـش صـنـفـی.
  3. تـضـمـیـن انـتـقـاد آزاد واقـعـی در داخـل حـزب، کـه بـدون آن دمـیـدن حـیـات تـازه در حـزب، عـمـلـی سـاخـتـن ابـتـکـارات خـودی و تـربـیـت خـلـق بـرای ابـتـکـاراتـی کـه ارتـقـاء دهـنـدۀ سـطـح ادراک عـمـومـی و انـضـبـاط آگـاهـانـۀ اعـضـای حـزب بـاشـد، غـیـرمـمـکـن اسـت.
  4. خـاتـمـه دادن بـه ایـن کـه اظـهـار نـظـرات مـخـالـف در حـزب و در کـار شـورا بـاعـث آزار گـردد، و کـارگـران کـمـونـیـسـت بـه ایـن نـحـو بـی اعـتـبـار گـردانـده شـونـد، کـه نـظـرات مـخـالـف شـان بـا تـصـمـیـمـات سـران حـزب در سـتـون ʼ آنـارکـو- سـنـدیـکـالـیـسـمʻ جـای داده شـود.”

بــه دنـبـال ایــن دو اعــلامـیـه و بــه دنـبـال بــررسـی چـنــد نــامـه و مــواد مـخـتـلــف کـمـیـسـیـون مـنـتـخـبـۀ کُـمـیـنـتـرن بـه اتـفـاق آراء تـصـمـیـم زیـر را اتـخـاذ نـمـود:

” بـه مـنـاسـبـت شـکـایـت ۲۲ رفـیـق روس از آر.ک.پـی و پـیـرو اعـلامـیـۀ مـصـوبـه بـه اتـفـاق آراء از سـوی کـمـیـسـیـون ویـژۀ مـتـشـکـلـه بـه ایـن هـدف مـرکـب از رفـقـا کـلارا زتـکـیـن، کـاشـیـن، فـریـس، کـولا روف، کـریـبـیـچ، تـراچـیـنـی و مـک مـانـوس پـلـنـوم تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی انـتـرنـاسـیـونـال کـمـو نـیـسـتـی ذیـلاً اعـلام مـی دارد:

بـرای مـا کـمـونـیـسـت هـا امـری نـه تـازه و نـه غـیـرمـنـتـظـره بـوده، کـه وضـعـیـت وخـیـم روسـیـه شـوروی هـمـچـنـیـن پـدیـد آورنـدۀ وضـعـیـت دشـواری بـرای آر.ک.پـی بـوده اسـت. در چـنـیـن وضـعـیـتـی تـوافـق ویـژه و انـضـبـاط، بـه کـار گـرفـتـن هـمـۀ نـیـروهـا در حـزب حـائـز ضـرورت اسـت، تـا بـه ایـن وسـیـلـه حـاکـمـیـت پـرولـتـاریـایـی سـازمـان یـافـتـه بـه وسـیـلـۀ حـزب چـه درونـاً و چـه بـرونـاً تـضـمـیـن گـردد. سـیـاسـت اقـتـصـادی نـویـن، کـه بـه طـور اجـتـنـاب نـاپـذیـر مـرتـبـط بـا امـتـیـازات بـه سـرمـایـه داری و بـه دهـقـانـان خُـرد و مـتـوسـط اسـت، ایـن خـطـر را حـمـل مـی نـمـایـد، کـه نـفـوذ خُـرده بـورژوازی هـم در ارگـان هـای دولـت و هـم در حـزب تـقـویـت گـردد. اظـهـار نـظـرات نـمـایـنـدگـان آن بـخـشـی از بـه اصـطـلاح اُپـوزیـسـیـون کـارگـری کـه تـحـت رهـبـری شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای قـرار دارد و اظـهـار نـظـرات نـمـایـنـدگـان کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی در کـمـیـسـیـون نـشـان مـی دهـد، کـه مـرکـز رهـبـری آر.ک.پـی از بـدو امـر مـتـوجـه بـه ایـن خـطـر ات و نـیـز بـه خـطـر بـوروکـراتـیـسـم بـوده اسـت، و بـا قـاطـعـیـت بـا ایـن خـطـرات مـقـابـلـه نـمـوده و ایـن مـبـارزه را تـحـت شـرایـط عـیـنـی دشـوار بـی سـابـقـه ای بـه پـیـش بـرده اسـت.

آنـان کـه ایـن اعـلامـیـه را امـضـاء نـمـوده انـد، از پـشـت بـه حـزب حـمـلـه مـی کـنـنـد؛ انـتـقـاد آنـان عـاری از وضـوح ضـرور اسـت، و ایـن نـه تـنـهـا در بـخـش مـربـوط بـه عـلـل اخـتـلافـات جـاری، بـلـکـه هـمـچـنـیـن در بـخـش مـربـوط بـه جـسـت وجـوی وسـایـل و طـرقـی بـرای غـلـبـه بـر ایـن اخـتـلافـات. مـوضـعـی کـه رفـقـای شـاکـی اتـخـاذ نـمـوده انـد، بـه هـیـچ شـکـلـی یـاور حـزب نـبـوده و ابـداً آن را در مـبـارزه اش بـرعـلـیـه شـرایـط غـیـرعـادی عـیـنـی پـدیـدار تـقـویـت نـنـمـوده اسـت، امـا بـرعـکـس حـزب را از نـیـروهـای بـاارزشـی مـحـروم سـاخـتـه و هـمـزمـان ʼ از چـپʻ سـلاحـی دراخـتـیـار دشـمـنـان کـمـونـیـسـم – مـنـشـویـک هـا و حـتـی ضـدانـقـلا بـیـون سـفـیـد از بـدتـریـن جـنـس – بـرای ضـدیـت بـا حـزب و بـا دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا نـهـاده اسـت.

بـنـابـرایـن پـلـنـوم تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی نـمـی تـوانـد شـکـایـت ۲۲ رفـیـق را بـجـا تـلـقـی نـمـایـد. آن تـأکـیـد مـی ورزد، کـه ایـن رفـقـا بـا شـکـل بـرخـوردشـان مـسـتـقـیـمـاً بـرضـد تـصـمـیـمـات مـتـعـهـد سـازنـدۀ دهـمـیـن کـنـگـرۀ آر.ک.پـی دربـارۀ وحـدت حـزب و انـحـراف آنـارکـو- سـنـدیـکـالـیـسـتـی عـمـل مـی نـمـایـنـد. کـمـیـتـۀ اجـرایـی یـک اخـطـار جـدّی بـه ایـن رفـقـا مـی دهـد و تـوجـه آنـان را بـه ایـن مـعـطـوف مـی دارد کـه بـا ادامـۀ مـبـارزۀ درپـیـش گـرفـتـه شـان ضـرورهً در ضـدیـت بـا آر.ک.پـی، بـا وظـایـف آن و بـا مـصـالـح پـرو لـتـاریـای روسـیـه قـرار خـواهـنـد گـرفـت، و بـه ایـن شـکـل خـود را در بـیـرون از صـفـوف انـتـرنـاسـیـونـال سـوم جـای خـواهـنـد داد.

پـلـنـوم امـیـدوارسـت، کـه شـنـاخـت و آمـوزش کـمـونـیـسـتی رفـقـای اُپـوزیـسـیـون را وادار از قـرار گـرفـتـن در مـوقـع شـان و بـه پـیـش بـردن مـبـارزۀ مـشـتـرک بـرضـد خـطـراتـی بـه سـازد، کـه مـولـود شـرایـط انـد، و آنـان مـانـنـد حـزب بـدان هـا واقـف مـی بـاشـنـد، و بـایـد بـه هـمـراهـش بـر آن هـا غـلـبـه نـمـایـنـد.

کـنـفـرانـس هـر صـدمـه ای بـه آر.ک.پـی را صـدمـه ای بـه روسـیـه شـوروی و بـه کـل کُـمـیـنـتـرن تـلـقـی مـی نـمـایـد.

کـنـفـرانـس آرزومـنـدسـت، کـه دقـیـقـاً وضـعـیـت جـدّی پـرولـتـاریـای روسـیـه را وادار از پـیـوسـتـن تـنـگــاتـنـگ و مـسـتـحـکـم تـر بـه آر.ک.پـی جـهـت دفـاع از روسـیـه شـوروی و انـقـلاب جـهـانـی بـه سـازد.”

۴ مـارس ایـن تـصـویـبـنـامـه بـه مـدت چـنـد سـاعـت در جـلـسـۀ تـمـدیـد شـدۀ کـمـیـتـۀ اجـرایـی انـتـرنـا سـیـونـال کـمـونـیـسـتـی مـورد بـحـث قـرار گـرفـت. در ایـن جـلـسـه رفـیـق کـریـبـیـچ( یـک چـکـسـلـواک) بـه صـورت اشـاره دار کـمـیـسـیـون عـمـل مـی نـمـود. رفـقـا شـیـلـیـاپـنـیـکـوف و کـولـونـتـای از انـدیـشـه هـای گـروه ۲۲ نـفـر دفـاع کـردنـد. رفـیـق رادک(Radek) از اسـتـنـبـاط کـمـیـتـۀ مـرکـزی آر.ک.پـی دفـاع نـمـود، و رفـیـق کـلارا زتـکـیـن از طـرف کـمـیـسـیـون مـلاحـظـۀ اخـتـتـامـی را بـیـان داشـت. پـس از بـحـث تـصـویـبـنـامـۀ فـوق الـذکـر کـمـیـسـیـون بـه اتـفـاق آراء بـه تـصـویـب رسـیـد، ۴ نـفـر از رأی دهـی امـتـنـاع نـمـودنـد( ۲ رفـیـق سـو یـسـی و ۲ رفـیـق چـکـسـلـواک).

از آن جـا کـه رفـیـق شـیـلـیـاپـنـیـکـوف( در ۵ مـارس در جـلـسـۀ فـعـالـیـت در سـازمـان مـسـکـو) اظـهـار نـظـر نـمـود، کـه یـک رشـتـه از اتـهـامـات ذکـر شـده در ۱۵ نـکـتـۀ بـالا کـامـلاً نـادرسـت تـبـیـیـن شـده بـوده انـد، و نـه او و نـه کـولـونـتـای چـیـزی بـه آن صـورت در کـمـیـسـیـون نـگـفـتـه بـوده انـد، لـذا اعـلامـیـۀ مـوجـود بـه ریـیـس کـمـیـسـیـون، رفـیـق کـولاروف، مـنـشـی کـمـیـسـیـون، رفـیـق کـریـبـیـچ، و هـمـۀ اعـضـای حـاضـر در ایـن کـمـیـسـیـون بـا تــرجـمـۀ آلـمانـی و فــرانـســوی ارائــه داده مـی شــود، بــا ایــن تـقــاضـا کــه آنــان صـحـت [ نـکـات] فـوق الـذکـر را کـتـبـاً تـأیـیـد نـمـایـنـد.

امـضـاء هـای اعـضـای حـاضـر در کـمـیـسـیـون

ریـیـس: کـولاروف

مـنـشـی: کـریـبـیـچ

اعـضـاء کـلارا زتـکـیـن، تـراچـیـنـی[۴۸]

 

روشـنـگـری هـا و پـانـوشـت هـا

۱- عـقـب مانـدگـی روسـیـه تـزاری ازحـیـث اقـتـصـاد سـیـاسی نـسـبـت به سـرمـایـه داری اروپـای غـربـی پـدیـد آورنـدۀ شـرایـط ویـژه ای بـرای تـکـامـل اشـکـال سـازمـانـی در جـنـبـش کـارگـری روسـیــه بــود. اتـحـادیــه هـای صـنـفـی در زمـانــی دیـر نـقـش سـیـاسـی واقـعـی در جـامـعـه ایـفـاء نـمـودنـد.

اتـحـادیـه هـای صـنــفـی در روسـیــه ابـتـداء درجـریـان جـنـبـش شـورایـی در سـال ۱۹۰۵ پــدیــد آمـدنــد. عـلـت ایـن تـکـامـل دیـر را بـایـد در مـاهـیـت فـئـودالـی – پـاتـریـارکـال دولــت روسـیـه و اشـکــال سـرکــوب و اسـتـثـمـار مـسـلـط در آن دولـت جـسـت.

شـمـار کـارگـران سـازمـان یـافـتـۀ صـنـفـی طـی سـال ۱۹۰۵  ۰۰۰/۲۵۰ تـن بـود.(Isaac Deutscher: Soviet Tra– (de Unions, p.13 (London, 1950).

انـقـلاب فــوریـه ۱۹۱۷ یـک تـکــامـل سـازمــانـی سـریــع، تــوأمـاً در جـنــبـش صـنـفـی بــه وجـود آورد، چـنـان کـه تـعـداد اعـضـای اتـحـادیـه هــای صـنـفـی طـی نـخـسـتـیـن مـاه هــای سـپـسـیـن انـقـلاب و سـرنـگـونـی قــدرت تـزاری بــه نـیــم مـیــلـیـون نـفــر افــزایـش یـافــت.( هـمـان، ص ۱۳٫) نــیـز در هـمـان مـاه هــا چـنـدیــن اتـحـادیــۀ صـنـفـی در سـرتـاسـر روسـیـه، عـمـومـاً، و در پـتـروگـراد، خـصـوصـاً، دایـر گـردیـدنـد.(Uwe Brügmann: Die russischen Gewerk– (schaften in Revolution und Bürgerkrieg 1917 – 1919), s.27 (Frankfurt/M, 1972).

اتـحـادیــه هـای صـنــفـی تــا مــاه هـای اوت – سـپـتـامـبــر ۱۹۱۷ تـحــت تــسـلــط مـنــشـویـک هــا قـرار داشـتــنـد، کـمـا ایـن کـه در سـومـیـن کـنـفـرانـس اتـحـادیـه هــای صـنـفـی سـرتاسـر روسـیــه بـلـشـویـک هــا تــنـهـا از پـشـتـیـبـانـی ۴/۳۶٪ نـمـایـنـدگـان بـرخـوردار بـودنـد.(Oskar Anweiler: The Soviets, p.177 (New York, 1974).) اکـثـریـت از مـنـشـویـک هـا تـشـکـیـل یـافـتـه بـود.( آنـارشـیـسـت هـا و سـوسـیـال رولـوسـیـونـرهـا عـمـومـاً رُلـی جـزیـی در جـنـبـش صـنـفـی دارا بـودنـد.)

جـنــبـش صـنــفـی بـا مـشـکـلات بـسـیـاری مــواجـه گـردیــد. در وهــلـۀ نـخـسـت فـعـالـیــت آن دراثــر فـقـدان تـجـارب صـنــفـی در مـیـان کـارگــران بـطــیء بــود، و ایــن مـنـتـج بــه یـک سـاخـتــار سـازمـانـی بــی نـظــم و نـامـعــادل گــردیـد.

بـسـیـاری از اتـحـادیــه هـا عـاری از نـیـروی ضـربـتـی واقـعـی بـودنـد، زیـرا آن هـا نـه فـقـط مـطـابـق صـنـف، بـلـکـه هـمچـنـیـن مـطـابـق نـوع اشـتـغـال طـبـقـه بـنـدی گـشـتـه بـودنـد.(Brügmann, s.27.)

مـسـئـلـۀ رابـطـۀ مـتـقـابـل اتـحـادیــه هـای صـنـفـی و قــدرت دولـتـی در سـال هــای نـخـسـت مـوجـودیـت دولـت شـوروی خـود را بـه صـورت جـدّی بـرملاء سـاخـت، و در آغـاز دهـۀ ۲۰ زایـنـدۀ اخـتـلاف نـظـری در حـزب بـلـشـویـک گـردیـد.

۲اخـتـلافــات* پـس از تـصـرف قــدرت سـیـاسـی از ســوی بـلـشـویـک هـا در ۱۹۱۷ مـنـجــر بــه یـک بـحـران حــزبـی سـه سـالـه و تـشـکــیـل اُپـوزیـسـیـون درون حـزبـی چــپ در ۱۹۱۸ گــردیـده بــود. سـه عــلـت بـحـران حـزبـی را یـک شـرکـت کـنـنـدۀ مـمـتـاز در اُپــوزیـسـیـون چـپ، هـمـچـنـیـن در اُپــوزیـسـیـون کـارگــری، آلـکــسـانــدرا مـیـخـائـیـلـوفـنـا کـولـونـتـای

( نــام اولـیـه: دُمُـنـتـوویـچ)(Aleksandra Mikhajlovna Kollontaj(Domontovitj)( 1952- 1872)، در نــوشـتـه ای از خــود تـحـت عـنـوان Rabotjaja Oppozitsija( اُپــوزیـسـیــون کــارگــری)(۱۹۲۱)، حـاوی بـاشـمـول تــریــن اسـتــدلال تـئـوریـک

نـقـطـه نـظـرات اُپـوزیـسـیـون، در ایـن هـا تـشـخـیـص داده اسـت:

۱) عـمـده، شـرایـط تـاریـخـی دشـواری کـه حـزب نـاچـار از کـار و عـمـل تـحـت آن هـا بـود.

۲) اصـطـکــاک مـقـامـات، کـه از چــشـم سـطــوح پـایــیـن تــر پــنـهـان و نــاشـی بــود از ضــرورت شــوروی بــرای تـطـبـیـق خـود بـا سـه گـروه اجـتـمـاعـی مـخـتـلـف( کـارگـران، دهـقـانـان و نـمـایـنـدگـان بـورژوازی پـیـشـیـن).

۳) نــه تـنـهـا عـدم بـهـبــودی واقـعـی روابـط اقــتـصـادی و شـرایـط زنـدگـی تـوده هـای انـبـوه کـارگـر، مـولـدیـن کـارخـانـه هـا، بـلـکـه عـمـلاً وخـیـم تـر شـدن شـان طـی سـه سـال انـقـلاب.

درخـصـوص اُپــوزیـسـیـون درون حـزبـی چـپ نـیــز کـه از آن نـام بـردیــم، خـاطـرنـشـان سـازیــم کـه اخـتـلاف آن بـا بـقـیـۀ حـزب بــر مـحـور خـصـلـت انــقـلاب روسـیـه دور مـی زد. از نــظـر اُپـوزیـسـیـون تـهـیـه و اجـرای بـلاتـزلـزل یـک سـیـاسـت کـمـونـیـسـتی پـیـش شـرط حـیـاتی حـفـظ خـصـلـت سـوسـیـالـیـسـتـی انـقـلاب بـود. بـه جـز ایـن کـار انـقـلاب نـاگزیــر خـصـلـت بـورژوا- دمـوکــراتـیـک پـیـشـیـن خـود را بـا رنـگ و آهـنـگ نـاسـیــونـالـیـسـتـی مـی یـافـت، و ایـدۀ دیـکـتـاتـوری پـرولـتـاریـا نـیـز نـمـی تـوانـسـت امـکـان تـحـقـق داشـتـه بـاشـد.

* از آن جـمـلـه بـه عـلــت ” پــیـمـان بــرسـت – لــیـتـوفــسـک”(Brest – Litovsk) بــیـن دول شـوروی و آلـمان. اُپـوزیـسـیـون عـقـیــده داشـت صـلـح بـا امـپــریـالـیـسـم آلـمـان مـوجـب تــضـعـیــف ارتــبـاط پــیـشـآهـنـگ انـقـلابــی روسـیـه بــا جـنــبـش انـقـلابـی بـیـن الـمـلــلـی، لازم سـازنــدۀ اتـحـاد بـا اقـشـار خُـرده بـورژوایـی و سـازمـان دهـی تـولـیـد اجـتـمـاعـی در سـمـت ســرمـایـه داری خــواهــد گـردیـد.(ʺTheses of the Left Communists(1918)ʺ(Glasgow, Academic Journal Critique, 1977).    ) اُپــوزیـسـیــون پـیـمـان مــذکـور را بــه مـعـنـای مــرگ انـقـلاب جـهـانـی و بــه هـمـراه آن مـرگ انـقـلاب روسـیـه تـلـقـی مـی نـمـود، و بــر ایـن بـود کـه الــویـت را مـی بـایــد بـه انـقـلاب جـهـانـی قـائــل گـشـت، نــه بــه اسـتـحـکـام قـدرت داخـلـی. قــدرت شـوروی در روسـیـه درصـورت مـحـرومـیــت از پـشـتـیـبـانـی انـقـلابــات در کـشـورهـای تـکـامـل یـافــتـۀ اروپـای غــربـی قــادر بــه دوام نـمـی تـوانـسـت بــاشــد. درمـقـابــل ایــن نـظـریــۀ صـلـح گــریــز اُپــوزیــسـیــون نـظـریــۀ

صـلـح طـلــب بـقـیـۀ حـزب، در رأس شـان ولادیـمـیــر ایــلــیـچ لـنــیـن( نــام واقـعـی: اولـیـانــوف)(Vladimir Ilitj Lenin (Uljanov)    )( ۱۹۲۴- ۱۸۷۰) مـطـرح گــردیــد. ایــنـان مـسـئــلـۀ مـهــم رویــاروی دولــت شـوروی از بـدو تـشـکــیـلـش را مـسـئـلــۀ صـلـح تـشـخـیـص مـی دادنــد، و مـعـتـقــد بــودنــد رژیـم شـوروی جـهـت کـسـب پـشـتـیـبـانـی مـردم نـاگــزیــر از تـمـرکــز افـکـارش بــر مـشـکــلات داخـلـی اسـت، و الــبـتـه بـقــایــش درگـرو کــار هــمـزمـان در راه انــقــلاب در خـارج قــرار دارد. صـلـح بــه هــر بـهـایـی کـه تـمـام مـی شـد، مـی تـوانـسـت در خـدمـت ایـن هـر دو امـر بـاشـد.

        مـنـعـقـد گـردیــدن پـیـمـان صـلــح بــا آلـمـان در مـارس ۱۹۱۸ اخـتـلاف اُپــوزیـسـیـون بـا بـقــیـۀ حــزب را تــا درجـه ای شـدت بـخـشـیـد، کـه اعـضـای اُپـوزیـسـیـون بــه عـنـوان اعـتــراض پـسـت هـای حـزبـی و دولـتـی شـان را تــرک کــردنـد. قـضـیـه هـمـچـنـیـن بـاعـث تـزلـزلـی در مــوضـع شــوروی در کــنـفــرانـس بـرسـت – لــیـتــوفـسـک شــد، و درنـتـیـجـۀ آن جـنـاح لــنـیــن در اقــلــیــت افــتـاد. بــه نـظــر امـا گُــلــدمـن(Emma Goldman)( 1940- 1869)، از شـخـصـیـت هـای بــرجـسـتــۀ تــاریـخ جـنــبـش آنــارشـیـســم، در شــرح حــالــش، Living my Life(New York, Dover, 1931)، ” پـیـمـان بــرسـت – لـیتـوفـسـک ” عـامـل تـضـعـیـف سـخـت روحـیـۀ انـقـلابـی تـوده هـا و اولـیـن مـنـبـع تـفــرقــه در نـیــروهــای پـــرولـتـاریـایـی بــود. آنــارشـیـسـت هــا و جـنـاح چـپ ســوسـیــال رولـوسـیـونــرهـا( انـقـلابـیـون سـوسـیــالـیـسـت) از آغـاز بــر ضـد پـیـمـان بـوده، آن را گـامـی خـطـرنـاک و عـهـدشـکـنـی بـلـشـویـک هـا تـلـقـی مـی نـمـودنـد.

۳- Resolutions and Decisions of the CPSU, vol.2(1917 – 1929), p.100(Toronto, 1974)

اقـوال بـعـدیـن از قـطـعـنـامـۀ نـهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب از صـفـحـات ۱۰۵ – ۱۰۰ هـمـیـن مـنـبـع نـقـل شـده اسـت.

۴- در اسـتـنـبـاط لـنـیـنـیـسـتـی ضـمـن تـقـبـیـح تـعـصـبـات صـنـفـی، تـأکـیـد شـده اسـت، کـه کـارگـران بـایــد ادراک انـقـلابـی شـان را از بـیــرون اخــذ کـنــنـد، یـعـنـی از پــیـشـآهــنـگ آمــوزش مـارکـسـیــسـتـی دیــده، کــه در حــزب جـمـع مـی آیــد.

طـبـقـۀ کـارگـر بـه خـودی خـود قـادر بـه تـجـاوز از حـیـطـۀ مـنـافـع مـبـارزۀ اقـتـصـادی نـیـسـت.

۵- شــورای اتّـحـادیــه هــای صـنــفـی ســرتــاســر روسـیّــه بــه عـنـوان یـک ارگــان عـالـی صـنــفـی کـشـوری در سـومـیــن کـنـفـرانـس اتـحـادیـه هـای صـنـفـی سـرتـاسـر روسـیـه در ژوئـن ۱۹۱۷ تـأسـیـس گـردیـد.

۶- کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه بــه صـورت کـمـیـتـه هــای دائــم عـمـلـیـات در ۱۹۰۵ بــه وسـیـلــۀ کـارگـران در کـارخـانـه هــا تـشـکـیـل یـافـتـه بــودنــد. طـی انـقـلاب فــوریــه ۱۹۱۷ تـعــداد ایـن کـمـیـتـه هــا در مـنـاطـق صـنـعـتـی در سـرتــاسـر روسـیـه مـداومـاً افــزایـش یـافـت. کـمـبـود سـازمان هـای صـنـفـی و وجـود سـنـت جـنــبـش شـورایـی ۱۹۰۵ عـلـت آن بــود که اقــشـار رادیـکــال کـارگــری هـمـیــن کـمـیــتـه هـای کـارخـانــه را بــه صـورت ارگـان هــای طـبـیـعـی مـبــارزه مـلاحـظـه

مـی نـمـودنـد. اگـر اکـثـریـت در اتـحـادیـه هــای صـنــفـی مـــدت درازی در جـنــاح راسـت نـسـبــت بــه حــزب بــلـشـویـک بــود، درمـقـابــل کـمـیــتـه هــای کــارخـانــه ســریـعــاً شـعـایــر انـقـلابـی بــلـشـویـک هــا را پـذیـرفـتــنـد، و در جـنـاح چـپ نـسـبـت بـه بـلـشـویـک هـا قــرار گــرفــتـنـد. مـثـلاً در بـهــار ۱۹۱۷ اکــثـریـت در چـنـد کـنـفـرانـس کـمـیـتـه هــای کـارخـانـه مـوافـقــت شــان را بــا شـعـایـر بـلـشـویـک هــا درزمـیــنـۀ کـنـتـرل کـار و قـدرت شـوروی اعـلام داشـتـنـد.(M. Brinton:

Die Bolschewiki und die Arbeiterkontrolle, s.31 f (Hamburg, 1976)   ) ایــن رادیـکـالـیـت بــزرگ کـمـیــتـه هــای کـارخـانـه عـلــت آن بــود، کــه بــلـشـویـک هــا تــا درجـه ای آن هـا را بــه مـثـابـۀ ارگـان هــای انـقـلابـی در نـخـسـتـیـن مــرحـلـۀ انـقـلاب روسـیــه، یـعـنـی تــا انــقـلاب اکـتــبـر بــه حـسـاب آوردنــد.

پـس از قــیـام ژوئـیـه ۱۹۱۷در کـنـگـرۀ شـشــم حــزب بـــلـشـویـک در ۲۶ ژوئـیـه( ۳ اوت) دربــارۀ تـغـیــیــر شـعــار و راهـکـاری بـحـث شـد. از ایـن نـقـطـه زمانـی تــوأمـاً لـنـیـن کـمـیــتـه هـای کـارخـانــه را بــه صـورت ارگــان هـای انـقــلابـی بــه عــوض شـوراهـا بــه حـسـاب مـی آورد.(Anweiler, p.169 f.) ولـیـکـن، بـلـشـویـک هـا بـه دلـیـل راهـکــارانــه از بـیـان روشـن مـوضـع شـان در قـبـال رابـطـۀ بـیـن کـمـیـتـه هــای کـارخـانــه و اتـحـادیــه هـای صـنــفـی امـتــنـاع ورزیـدنــد، هــم چـنـیـن شـعـار کـنـتـرل کــار را بــه گـونــه ای تـهـیـه کـردنــد کــه تـعـبــیـرش بــه چـنــد صــورت مـمکــن بــاشــد. کـمـیـتـه هــای کـارخـانـه آن را بــه صـورت عـلامـت بــه کـارگـران بـرای دراخـتـیـار گــرفـتـن تــولـیـد در کـارخـانـه هــا اسـتـنـبـاط نـمـودنــد. نـیــز تـمـایــلات در کـمـیــتـه هــای کـارخــانــه بــرای کــسـب رُل رهــبــری کـنــنـده در دگــرگــونـی انـقـلابـی و سـازمـان یـابـی آتـی تــولـیـد پــس از تــصـرف سـوسـیـالــیـسـتـیِ قــدرت نـمـودار شـدنــد. در تــصــویـبــنـامـۀ یــک کـنـفــرانــس کـمـیـتـه هــای کـارخـانــه گـفــتـه شــد: ” کـمـیـتـه هــای کــارخـانــه کــودکــان انـقـلاب انـــد. آن هــا نــیـروی تـازه ای هـسـتــنـد، کـه بــایــد بــر روی شـان حـسـاب کـرد. کـمـیــتـه هــا بـایــد کــانــون خــود را بـه وجـود آورنـد، کـه مـسـتـقـل از اتـحـادیـه هـای صـنـفـی بــاشـد و مـبـارزۀ سـیــاسـی و صـنــفـی جـنـبـش کــارگــری را رهــبــری نـمـایـــد.”(A.M. Pankratova: Fabrikräte in Russland, s.227(Fischer Verlag, 1976))

           در جـنـبـش صـنـفـی اعـضـای آن خـود را درمـعـرض تـهـدیـد کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه بـه عـلـت مـطـالـبـۀ پـیــوسـتــه صـریـح تــر آن هـا درزمـیـنـۀ رهـبــری بـلاشـرط احـسـاس نـمـودنـد، و ایــن احـسـاس بــی جـهـت نـیـز نـبـود، زیـرا بـلافـاصـلـه پــس از صـادر گـشـتـن تـصـویـبــنـامـۀ کـنــتـرل کـار در ۱۴ نـوامـبــر ۱۹۱۷، اولـیـن کـنـفـرانـس سـرتـاسـر روسـیـه بــه کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه اعــلام داشـت، کـه هـمـکـاری بــا اتـحـادیـه هـای صـنـفـی، تـا جـایـی کـه بـه کـنـتـرل کـار مـربــوط مـی گـردیـد، ” بــا چـرخـش مـحـدوث در حـیـات اقـتـصـادی – سـیـاسـی روسـیـه، مـطـلـقـاً مـنـحـل شـده اسـت.”(Brüg- mann, s. 77   ) ایـن نـیـز طـبـیـعـهً نـمـی تـوانـسـت مـورد قـبـول اتـحـادیـه هـای صـنـفـی قـرار گـیـرد.

 

هـمــزمان حـسـاب کــردن راهـکـارانـۀ بــلـشـویـک هـا بـر روی کـمـیـتـه های کـارخـانـه ابـداً بـه ایـن مـعـنـا نـبـود، کـه آن هــا مـوافـق بـا مـحـول گـردیـدن مـسـئـولـیـت تـولـیـد اجـتـمـاعـی بـه کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه بـوده بـاشـنـد. کـمـا ایـن کـه بــلـشـویـک هـا بـه دنـبـال تـصـرف قــدرت سـیـاسـی، عـلامـت قــبـلـی بــه کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه را بـدیـن گـونـه تـغـیـیـر دادنـد کـه مـسـتـقـیـمـاً تـصـریـح شــد آن هــا مـی بــایــد از اتـحـادیــه هـای صـنــفـی اطـاعــت نـمـایــنـد. بــلـشـویـک هــا بــا رادیـکـالـیـزه شـدن بـخـش انـبـوهـی از کـارگـران، بــه اکــثـریــت در اتـحـادیــه هـای صـنـفـی – بــا اسـتـثــنـائـاتـی جــزیـی، مـثـلاً در اتـحـادیـۀ صـنــفـی کـارگــران راه آهــن دسـت یـافــتـنــد. درزمـیـنـۀ تـحـقــق کــنـتـرل کـار بــلـشـویـک هــا مـی تــوانـسـتــنـد از وفــاداری اتـحـادیــه هــای صـنــفـی اطـمـیــنـان داشـتـه بــاشـنــد، نـــه از وفــاداری کـمـیـتـه هـای کـارخـانـۀ رادیـکـال.

بـر ایـن اسـاس اتـحـاد بـیـن قـدرت دولـتـی بـلـشـویـک هـا و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی جـهــت نـاتـوان سـاخـتـن کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه و تـبـدیــل شـان بـه تـحـتـانـی تــریـن سـلـول هــا در دسـتـگـاه اتـحـادیـۀ صـنـفـی پـدیـد آمـد. در اولـیـن وهـلـه جـلـوگـیـری از بــرگـذاری کـنـگـرۀ سـرتـاسـر روسـیـه، کـه کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه امـیـدوار بـه صـورت پـذیـرفـتـن آن در دسـامـبـر ۱۹۱۷ بـــه مـقــصـود هــمـآهــنـگ سـازی و تـحـکــیـم دراخـتــیـار گـرفــتـن سـازمـان دهـی تــولـیــد بــودنــد، بــه عـمـل آمـد. نـاتـوان سـاخـتـن نـهـایـی کـمـیـتـه هـای کـارخـانـه بـا امـور فـشـار اقـتـصـادی صـورت گــرفـت، بــه ایــن مـعـنـا کــه مـقـامـات تـحـویــل مــواد خـام یــا وام دهـی بــه کـمـیــتـه هـای کــارخـانــه را مـشــروط بــه ایــن نـمـودنـــد کــه آن هــا خـود را مـطـیـع اتـحـادیـه هـای صـنـفـی سـازنـد.

امـا اتـحـاد قـدرت دولـتـی و اتـحـادیـه هـای صـنـفـی فـراتــر از ایـن رفـت. یـکـی از مـهـم تــریـن عــرصـه هـای فـعـالــیـت اتـحـادیــه هــای صـنــفـی در اولــیـن سـال هــای سـپـسـیــن انــقـلاب اکـتــبـر عـبـارت از شــرکـت در بـنـای سـیـسـتـم اقـتـصـادی – اداری دولـتـی بـود. در آن دوره یـک هـمـکـاری نـزدیـک بـیـن شــورای اتّـحـادیــه هــای صـنـفــی ســرتــاســر روسـیّـه و شـورای عـالـی اقـتـصـاد مـلّـی(Vysshii Sovet Narodnogo Khozyaistva(vesenkha)) پـدیـد آمــد. ولـیـکـن ایــن اتـحـاد بــر بـسـتــر تـحـولات روسـیــه و تـغــیـیــر بــرخــورد حــزب بــلـشــویـک بــه اتــحـادیـــه هـــای صـنــفــی صـورت دیـگـری بـه خـود گـرفـت.

۷- ” نِـپ ” را لـنـیـن بـه هـمـراه گـزارش مـفـصـلـی بـه دهـمـیـن کـنـگـرۀ حـزب مـعـرفـی نـمـود. بـرای ایـن مـوضـوع رک:

V.I. Lenin, Collected Works, vol.32, 4.edi., pp.165 – 271 (Moscow, Progress, 1977)

۸- در قـطـعـنـامــۀ یـازدهـمـیــن کــنـگــرۀ حــزب دربــارۀ ” نـقـش و وظـایــف اتـحـادیــه هـای صـنـفـی” چـنـد مــورد ضــد و نـقــیــض در وظــایــف اتـحـادیـــه هــای صـنــفـی تـحــت دیـکــتـاتــوری پــرولـتـاریــا ذکــر گــردیـــد، از آن جـمـلــه: ” از یـک طــرف شـیــوۀ عـمــل عـمــدۀ آن هـــا اقــنـاع و آمــوزش اسـت. از طــرف دیـگـــر آن هــا  بـــه عــنــوان شــرکــت کـنــنـدگـان در قــدرت دولــتـی – نـمـی تــوانــنـد هـمـچـنــیـن از سـهــیــم شـدن در اِعـمـال تــدابــیـر جـبـری سـربــاز زنـنـد.

از یـک ســو وظـیـفــۀ عـمـدۀ آن هــا حـمـایـت از مـنـافـع تــوده هـای کـارگـر بــه مـسـتـقـیــم تــریــن و آنـی تــریـن مـفـهـوم کــلـمـه اســت. از ســوی دیـگـــر آن هــا بـــه عــنــوان شــرکــت کـنــنـدگــان در قــدرت دولــتـی و بــانــیـان مـجـمـوعــۀ اقــتـصـاد  نـمـی تــوانـنـد از اِعـمـال فـشـار خـودداری نـمـایـنـد.”(Resolutions and …, p.156.)

۹- ایـن شـورا در دسـامـبـر ۱۹۱۷ بـه عـنـوان مـبـداء بـنـای یـک سـیـسـتـم ارگـان هــای مـدیــریـت اقـتـصـاد بـرقــرار گـردیـده بـود. glavk( کـمـیـتـۀ اصـلی)، centrʼ( کـمـیـتـۀ مـرکـزی) و sovnarchoz( شـورای اقـتـصـاد اجـتـمـاعـی در سـطـحی پـایـیـن تـر از شـورای عـالـی اقـتـصـاد مـلّـی) ارگـان هـایـی از ایـن سـیـسـتـم مـدیـریـت اقـتـصـاد دولـتـی بـودنـد.

۱۰- اُپـوزیـسـیـون کـارگـری، نـقـل از Arbejdsbierne og den hvide fugl, s.523 (København, 1977)

۱۱- از ایـن ۰۰۰/۱ نـمـایـنـده ۳۰۰ نـفـر دارای حـق رأی مـشـورتـی بـودنـد. از ۳۰۰ نـمایـنـدۀ اعـزامی به کـرون اشـتـات در حـدود ۲۰۰ نـمـایـنـده حـق رأی تـعـیـیـن کـنـنـده داشـتـنـد.(Resolutions and …, p.115.)

۱۲- دولــت سـعـی داشــت مـسـئـلــۀ کـمـبـود خــواربـار در جـنـگ داخـلـی را ازجـمـلـه بـــا مـوظــف سـاخـتــن دهـقـانــان بــه تـحـویـل مـازاد خـواربـارشـان بـرای مـصـرف ارتـش سـرخ و جـمـعـیـت شـهـرهـا حـل نـمـایـد.

۱۳-  Friedrich Engels(1820 – 95)

۱۴-  Aleksander Gavrilovitj Sjljapnikov(1885 – 1937)

شـیـلـیـاپـنـیـکـوف بـرخـلاف بـسـیـاری دیـگـر از بـلـشـویک هـای رهـبـری کـنـنـده دارای اصـل کـارگـری بـود. از ۱۹۰۱عـضـو حـزب بـود. از ۱۹۰۸ در تـبـعـیـد بـه سـرمـی بـرد. تـحـت جـنـگ جـهـانـی اول( ۱۸- ۱۹۱۴) ازجـمـلـه بـه صـورت رابـط لـنـیـن بـا روسـیـه عـمـل مـی نـمـود. از آوریـل ۱۹۱۷ ریــاسـت اتـحـادیــۀ صـنـفـی فـلــزکـاران را عــهــده دار گـردیـد. بـا اسـتـقـرار دولـت شـوروی بـه سـمـت کـمـیـسـر خـلـق بــرای کـار مـنـصـوب شـد. طـی سـال هـای ۲۲- ۱۹۲۰بــرجـسـتـه تــریــن رهـبــر اُپــوزیـسـیــون کــارگـری بــود. در ۱۹۳۳ از حــزب اخـراج گــردیــد. در ۱۹۳۵ بــه زنــدان افـکـنـده شـد. مـحـتـمـلاً در ۱۹۳۷ در زنـدان درگـذشـت.

  Parti, stat og fagforeninger, s.297 (København, Rhodos, 1976)

۱۶- در پـلــنـوم کـمــیـتـۀ مـرکــزی حــزب در نــوامــبــر ۱۹۲۰ اولـیــن طــرح پــلاتـفــرم تــروتــسـکـی بــرای کـل جـنــبـش صـنــفـی بــا ۸ رأی مـخـالــف درمـقـابــل ۷ رأی مـوافــق رد شــد. یـک تـصــویـبـنـامــۀ بــدیــل از نــاحـیــۀ لــنـیــن، کــه بــرعـکـسِ رفُــرم ” سـکـتــران” را درنـظــر داشــت، بــا ۱۰ رأی مــوافــق درمـقـابـــل ۴ رأی مـخـالــف بـــه تـصـویــب رسـیـد.(Brinton, ss.110-11)

۱۷- زمـانـی کــه ” سـکـتــران” دایــر مـی گـردیــد، مـیـخـائـیـل پــاولـوویـچ تـومـسـکـی(Mikhail Pavolvitj Tomskij)( 1936-۱۸۸۰)، ریــیـس اتـحـادیـۀ صـنـفـی، یـگــانـه عـضـو کـمـیـتـۀ مــرکـزی مـخـالـف بــا آن بــود.(R.V. Daniels: The Cons-cience of the Revolution, p.130 ( Harvard, 1960.) 

۱۸- Richard Lorenz: Sozialgeschichte der Sowjetunion, bd.1(1917 – 45 ), s.120 (Frankfurt/M, 1976)

۱۹- L. Schapiro: The Communist Party of the Soviet Union, p.234 ( London, 1963)

ارقـام از تـحـلـیـل طـبـقـاتـی رسـمـی شـوروی اسـت، کـه اصـل طـبـقـاتـی اعـضـای حـزب را اعـلام داشـتـه، نـه اشـتـغـال فـعـلـی شـان را.

۲۰- تـحـلـیـلـی فـشـرده از ایـن قـیـام در بـررسـی ” آنـارشـیـسـم در انـقـلاب روسـیّـه ” از تـوفـان آراز در سـایـت عـصـر آنـارشـیـسـم، تـیـر ۱۳۹۸/ ژوئـیـه ۲۰۱۹ بـه عـمـل آمـده اسـت.

۲۱- Parti, stat …, s.205.

۲۲- هـمـان، ص ۱۱۹٫

۲۳- از تـصـویـبـنـامـۀ ” دربـارۀ نـقـش و وظـایـف اتـحـادیـه هـای صـنـفـی”( ۱۶/ ۲/ ۱۹۲۱)، Resolutions and …, p. 128

۲۴- هـمـان، ص ۱۱۶٫

۲۵- Brinton, s.119 / Destatyj  sjezd  RKP(b), mart 1921 goda.  Stenografitjeskij  ottjot,  pp. 826 – 27 ( Moscow,1963).

۲۶- هـمـان، ص ۱۰۰٫

۲۷- Arbeiterdemokratie oder Parteidiktatur, bd.1, ss.180 – 81 (F. Kool & E. Oberländer, Olten, 1967).

۲۸- Daniels, p.127

۲۹- کـوتـوزوف: ” اتـحـادیـه هـای صـنـفـی را نـیـرومـنـد کـنـیـد”، نـطـق در دهـمـیـن کـنگــرۀ حـزب، نـقـل از Parti, stat,

s.300

۳۰- نـقـل از Arbejdsbierne og …, s.502

۳۱- Protokoll des III. Kngresses der Kommunistischen Internationale, ss.776 – 81 (Hamburg, 1921)

۳۲-  Parti, stat , s.222

۳۳- هـمـان، صـص ۲۴- ۲۲۳٫

۳۴- هـمـان، صـص ۲۶ – ۲۲۴٫

۳۵- مـنـدرج در V.I. Lenin, , vol.32, 4.edi., pp.241 – 44

۳۶- مـنـدرج در هـمـان، صـص ۶۰ – ۲۴۵٫

۳۷- Resolutions and , p.116

۳۸-  Protokoll des III. Kongresses…, s.222

۳۹- هـمـان، ص ۷۶۶ اف.

۴۰- ایـن نـوشـتـۀ کــولــونـتـای بــه وسـیـلـۀ ک.آ.پـی.دی در روزنــامــۀ شـان، Kommunistische Arbeiter Zeitung( روزنـــامـه کـارگـر کـمـونـیـسـت)، بـه چـاپ رسـیـد، و ایـن امـر اعـتـراض رسـمی کـولـونـتـای بـه ک.آ.پـی.دی را بــرانـگــیـخـت.

وقـتـی کـه ک.آ.پـی.دی بـعـد، در ۱۹۲۲ در بــرلـیـن نـوشـتـه را بــه صـورت مـسـتـقــل تـحـت عـنـوان Was bedeutet die

Arbeiteropposition? )( اُپــوزیــسـیـــون کــارگــری بــه چــه مـعـنـی اسـت؟) بــه چــاپ رسـانـیــد، آن شـامــل تـفـسـیــرات در مـخـالــفـت بـا کــولـونـتـای بـود. هـمـچـنـیـن تــشـکـیـلات سـنـدـیـکـالـیـسـتـی آمــریـکـایــی کـــارگــران صـنـعــتـی دنـیــا (Industrial Workers of the World(IWW) کــه بــه نـسـخــه ای از نــوشـتــۀ کــولــونــتـای دســت یــافــتــه بــود، آن را بــا عــنـوان The Workers Opposition in Russia( اُپــوزیـسـیــون کــارگــری در روسـیـّــه) در ســال ۱۹۲۱ در شــیــکــاگــو چــاپ و مـنــتـشــر ســاخــت. در یــازدهـمـیــن کــنـگــرۀ حــزب( مـارس – آوریــل ۱۹۲۲) کـــولـــونــتــای ازجـمـلــه بــه سـبــب قـــرار دادن نــوشـتـه اش دراخـتــیـار ” ضــدکـمــونــیـسـت هـا “ی خـارجـی مــورد حـمـلــه واقـع شـد. نــوشـتـۀ کــولــونـتـای بـعـدهــا بــه چـنــد زبــان اروپـایـی تــرجـمـه و انـتـشـار یــافـت، ولــی هـــرگــز در اتـحـاد شــوروی دوبـــاره مـنـتـشـر نـگـردیـد، و آن تـا اواخـر دهـۀ ۷۰ در شـوروی غـیـرقـابـل حـصـول بـود.

۴۱- ایـن آگـاهـی و چـنـد آگـاهـی دیـگـر را بـی. ریـشـنـبـاخ(B. Reichenbach) در مـصـاحـبـه ای دربـارۀ اقـامـتـش در مـسکـو در ۱۹۲۱ – کــه کــپـی آن تـحـت عـنـوان “Moscow 1921” در نـشـریـۀ Survej( سـوروی) در اکـتـبـر ۱۹۶۴ بــه چــاپ رسـیـده – بـه دسـت داده اسـت.

۴۲-  تـصـویـبـنـامـۀ ” دربـارۀ بـعـض اعـضـای اُپـوزیـسـیـون کـارگـری سـابـق”،Resolutions and, pp.174 – 77

۴۳- در کـتـاب Rabotjaja Oppozitsija( اُپــوزیـسـیـون کـارگــری)، تـألـیـف ام.اس. زورکـی(M.S. Zorkij)، کـه بـه مـقـصـود تـحـقـیــر مـجـادلـه ای و مـحـکـوم سـاخـتـن اُپـوزیـسـیـون کـارگـری در سـال ۱۹۲۶ در مـسـکــو مـنـتـشـر گـردیـده، تــوأمـاً مـقـالاتـی از شـیـلــیـاپـنــیـکـوف: ” مـخـالــفـت هــای مــا “(Pravda( پــراودا)، ۱۸/ ۱/ ۱۹۲۴) و ” دربــارۀ یــک حـمــلــۀ تـظـاهــرآمـیــز و خـطــر راســت در حــزب مــا “(Bolsjevik( بـلـشـویک)، ش۱۷، ۱۹۲۶) درج شــده اسـت. ایــن مـقــالــۀ اخـیـر پـاسـخ بـه مـقـالـه ای از کـمـیــتـۀ مـرکــزی در پــراودا، مـورخ ۱۰/ ۷/ ۱۹۲۶، تـحـت عـنـوان ” خـطــر راســت در حـزب مـا ” اسـت، کــه بــه نــامــه ای از مـدودف در ۱۹۲۴ بـه شـعـبـۀ حـزب در بـاکـی بـه سـبــب انـحـراف راسـت بـــودن آن حـمـلـه نـمـوده بـود. شـیــلــیــاپـنــیـکــوف بــا لـحـن شــدیـــد در مـقــالــه اش مـتــذکــر گــشـتــه اســت، کـــه مـقــالــۀ کـمـیـتـۀ مـرکـزی کـذب مـحـض و بـراسـاس بـیـانـات تـحـریـف شـده اسـت.

۴۴- نـقـل از Arbejdsbierne og… , ss.563 – 66، مـطـابـق بـا ʺ Zajavlenie dvadtsati dvuch ʺ, Rabotjaja Oppozitsija, edited by Zorkij (Moscow – Leningrad, 1926)

۴۵ در ایـن جـا مـنـظـور ازجـمـلـه گـروه هـای انـشـعـابـی از احـزاب کـمـونـیـسـت( ک.آ.پـی.دی در آلـمـان و گــروه مـشــابــه در هـلـنـد) و سـعـی شـان بـرای تـأسـیـس یـک انـتـرنـاسـیـونـال جـدیـد بـوده اسـت.

۴۶-  بـعـد بـه اسـتـالـیـنـگـراد(Stalingrad) و در ۱۹۶۱ بـه ولـگـوگـراد(Volgograd) تـغـیـیـر نـام داده اسـت.

۴۷- مـیـاسـیـنـکـوف، کـارگـری اهـل پـرم(Perm)، در فــوریـه ۱۹۲۲ پــس از تـبــلـیـغِ ازجـمـلــه مـطـبـوعـات آزاد از حــزب اخـراج گـردیـده بـود. لـنـیـن قـبـلاً تـوسـط نـامـه ای بـه او مـراجـعـه نـمـوده بـود.

۴۸ نـقـل از Arbejdsbierne og , ss.567 – 77، مـطـابـق بـا Dokumente der Weltrevolution, bd.2(Arbeiterdemokratie oder Parteidiktatur)

 

———————————————————————————————–

آدرس و اسامی صفحات مرتبط با اتحادیه آنارشیستهای ایران و افغانستان

Anarchist Union of Afghanistan and Iran, May 24, 2018

P.S:The possibility of joining new people and groups of anarchists will be permanent

The Union has many social media and other communication channels. You will find them at the bottom of this page

۱- آدرس عصر آنارشیسم در اینستاگرامhttps://instagram.com/asranarshism/

—————————————-

۲- آدرس عصر آنارشیسم در تلگرام

https://telegram.me/asranarshism—————————-
۳- عصر آنارشیسم در توئیترhttps://twitter.com/asranarshism———————————–۴ – فیسبوک عصر آنارشیسمhttps://www.facebook.com/asranarshism—————————————۵ – فیسبوک بلوک سیاه ایرانhttps://www.facebook.com/iranblackbloc

————————————————–

۶ – فیسبوک آنارشیستهای همراه روژاوا و باکورAnarchists in solidaritywiththeRojavahttps://www.facebook.com/%D8%A2%D9%86%D8%A7%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%87%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%B1%D9%88%DA%98%D8%A7%D9%88%D8%A7-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%DA%A9%D9%88%D8%B1-Anarchists-in-solidarity-with-the-Rojava-434646579975914

———————————————————-

۷ – فیسبوک دفاع از زندانیان و اعدامیان غیر سیاسیhttps://www.facebook.com/sedaye.bisedayan

————————————————————

۸ – فیسبوک کارگران آنارشیست ایرانhttps://www.facebook.com/irananarchistlabors

——————————————————

۹- فیسبوک کتابخانه آنارشیستیhttps://www.facebook.com/anarchistlibraryfa

————————————————–

۰ ۱– فیسبوک آنارشیستهای همراه بلوچستانhttps://www.facebook.com/anarchistinsupportbaluchistan

—————————————————–

۱۱ – فیسبوک  هنرمندان آنارشیستhttps://www.facebook.com/anarchistartistss

————————————————-

۱۲ – فیسبوک دانشجویا ن آنارشیستhttps://www.facebook.com/anarchiststudents

——————————————-

۱۳ – فیسبوک شاهین شهر پلیتیکhttps://www.facebook.com/shahre.shahin

———————————————–

۱۴ – فیسبوک آنتی فاشیستhttps://www.facebook.com/ShahinShahrPolitik

————————————————

۱۵ – آدرس آنارشیستهای مریوان در کانال تلگرامhttps://t.me/anarchyinmarivan

———————————

۱۶-آدرس تماس با ماcontact us

[email protected]

———————————

۱۷ – سایت عصر آنارشیسمhttp://asranarshism.com

——————————————–

۱۸ – آدرس کانال آنارشیستهای کردستان در تلگرام
بڵاوکردنەوەی بیرو هزری ئانارکیستی
https://t.me/kurdistananarshist

——————————-

۱۹- فیسبوک میتینگ دهه هفتاد و هشتادی هاhttps://www.facebook.com/%D9%85%DB%8C%D8%AA%DB%8C%D9%86%DA%AF-%D8%AF%D9%87%D9%87-%D9%87%D9%81%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D9%88-%D9%87%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7-505093803031731/

——————————————

۲۰ – گوگل پلاس عصر آنارشیسمhttps://plus.google.com/u/0/114261734790222308813

——————————————-

۲۱ –  ساوندکلاود رادیو آنارشی

——————————————

۲۲- آدرس ” دختران آنارشیست افغانستان ” در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/dokhtarananarshist_afghanestan

———————————————————–

۲۳- آدرس “دختران آنارشیست افغان ” در فیسبوکhttps://www.facebook.com/Afghan-Anarchist-Girls-116992605591873

————————————————————–

۲۴- آدرس آنارشیستهای رشت در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/anarshist.rasht

———————————————————

۲۵ –  آدرس پیج آنارشیستهای شهر بوکان (  ئانارکیسته کانی بوکان ) در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/bokan_anarchy

———————————————————–

۲۶- آدرس آنارشیستهای اصفهان و شاهین شهر در تلگرامhttps://t.me/Anarshistsh2

————————————————

۲۷ – آدرس آنارشیستهای اصفهان و شاهین شهر در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/anarshistshahinshahr

—————————————————

۲۸- آدرس آنارشیستهای شیراز در تلگرامhttps://t.me/ShirazAnarchist

—————————————————

۲۹ – آدرس آنارشیستهای شیراز در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/anarchy_shz_ism

——————————————————

۳۰ – آدرس آنارشیستهای گیلان در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/guilan_anarchism

——————————————————-

۳۱ – کانال عصیانگر در تلگرامhttps://t.me/AcabFai

————————————————-

۳۲ – آدرس کانال ” جوانان آنارشیست ” در تلگرامhttps://t.me/young_anarchists

————————————————

۳۳- آدرس آنارشیستهای مشهد در کانال تلگرامhttps://t.me/anarchismera

————————————————-

۳۴ -آدرس کانال آنارشیستهای تهران در تلگرام

t.me/tehran_anarchists——————————————–

۳۵ – آدرس آنارشیستهای قم در توییتر

twitter.com/anarshist————————————

۳۶ – آدرس پیج” آنارشیستهای جنوب “در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/southanarchists

آنارشیستهای جنوب یکی از اعضای تشکیل دهنده ” اتحادیه آنارشیستهای ایران و افغانستان” می باشند که در ایران حضور دارند.

———————————————————

۳۷ – آدرس پیج” آنارشیستهای خراسان “در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/khurasan_anarch

آنارشیستهای خراسان یکی از اعضای تشکیل دهنده ” اتحادیه آنارشیستهای ایران و افغانستان” می باشند که در ایران حضور دارند.

——————————————————————————

۳۸ – آدرس بالاچه عصر آنارشیسم در بالاترینhttps://www.balatarin.com/b/anarchismera

———————————————————————-

۳۹ – آدرس وبلاگ اتحادیه آنارشیستهای ایران و افغانستانhttps://tauai.wordpress.com

————————————————————————

۴۰ – آدرس اتحادیه آنارشیستهای ایران و افغانستان در فیسبوکhttps://www.facebook.com/TAUAI/?modal=admin_todo_tour

————————————————————————————–

۴۱ – آدرس اتحادیه آنارشیستهای ایران و افغانستان در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/union9387

—————————————————————————————

۴۲ – آدرس پیچ آنارشیستهای اهواز در فیسبوکhttps://www.facebook.com/%D8%A2%D9%86%D8%A7%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%87%D9%88%D8%A7%D8%B2-2021321021440113

—————————————————————————–

۴۳ – آدرس پیچ آنارشیسم سبز در فیسبوکhttps://www.facebook.com/Green-Anarchism-%D8%A2%D9%86%D8%A7%D8%B1%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%D8%B3%D8%A8%D8%B2-229749814516765

—————————————————————————

۴۴ – آدرس پیج جوانان آنارشیست در اینستاگرامhttps://www.instagram.com/javanane_anarshist

————————————————————————-

۴۵ – آدرس کانال جامعه دگرباشان فارسی زبان در تلگرام https://t.me/IRLGBT_CO

به اشتراک بگذارید Twitter Google+ Facebook Email بالاترین
برداشت از مطالب این وب سایت آزاد است