#ZikaVirus

ویروس زیکا چیست ؟ اعلام وضعیت اضطراری بین المللی از بیم ویروس زیکا ، علت شیوع و چگونگی تشخیص آن

۱۴ بهمن اخبار روز

ویروس زیکا چیست ؟

زیکا ویروسی است که از طریق یک پشه به انسان منتقل می شود و در حال حاضر در بخش وسیعی از آمریکای لاتین و کشورهای حوزه کارائیب شیوع یافته و به سرعت در حال گسترش است. سازمان جهانی بهداشت روز پنجشنبه اعلام کرد که پیش بینی می شود امسال بین سه تا چهار میلیون نفر در آمریکا به این ویروس مبتلا شوند.

علائم

بنا به گزارش «مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریها» در آمریکا، رایج ترین علائم ابتلا به این ویروس تب، جوشهای خارشدار، درد مفاصل، و التهاب چشمها به مدت یک هفته همراه است.

به عقیده محققان برزیلی و پژوهشگران «سازمان بهداشت قاره آمریکا»، که شاخه ای از «سازمان جهانی بهداشت» است، شواهد فزاینده حاکی از ارتباط ویروس زیکا با بروز بیماری «میکروسفالی» است. میکروسفالی یا «کوچک سری» اختلالی در دستگاه عصبی است که در نتیجه تولد نوزادان با جمجمه و مغز کوچکتر از حد معمول ایجاد می شود.

شمال شرق برزیل شاهد افزایش چشمگیر تعداد نوزادانی است که با عارضه میکروسفالی به دنیا آمده اند.

به گفته وزیر بهداشت برزیل، شمار نوزادان مشکوک به ابتلا به این بیماری از ۳۶۰ مورد به رقم بسیار نگران کننده ۳۸۹۳ مورد رسیده است.

تنها یک چهارم افراد آلوده به زیکا علائم آلوده شدن به این ویروس را نشان می دهند. به همین دلیل، بسیاری از موارد ابتلا به این ویروس تشخیص داده نمی شوند، و در نتیجه دشوار می شود ابعاد واقعی آلودگی به آن را در قاره آمریکا مشخص کرد.

کشورهای آلوده به این ویروس

بنا به آمار اعلام شده از سوی «سازمان بهداشت قاره آمریکا»، تاکنون ۲۳ کشور و منطقه واقع در این قاره موارد آلودگی به ویروس زیکا را گزارش کرده اند. این تعداد بیش از دو برابر تعداد قبلی تا یک ماه پیش است.

برزیل بالاترین آمار ابتلا به این ویروس را دارد، و کلمبیا از این نظر در مقام دوم قرار می گیرد. اکوادور، السالوادور، گواتمالا، هائیتی، هندوراس، مکزیک، پاناما، پاراگوئه، پورتوریکو، سورینام و ونزوئلا نیز از کشورهای دیگری هستند که موارد بسیاری از ابتلا به زیکا در آنجا گزارش شده است.

بنا به برآورد «سازمان جهانی بهداشت»، ویروس زیکا احتمالاً در تمام کشورهای قاره آمریکا، به جز کشورهای کانادا و شیلی، شیوع خواهد یافت.

تاکنون گزارشی در مورد ابتلا به این ویروس در ایالات متحد آمریکا منتشر نشده، هرچند زنی که در برزیل به این ویروس آلوده شده بود، در هاوایی نوزادی با آسیب مغزی به دنیا آورده است.

سابقه

ویروس زیکا اولین بار در سال ۱۹۴۷ در اوگاندا در قاره آفریقا شناسایی شد، و تا سال ۲۰۱۴ نشانه ای حاکی از وجود آن در قاره آمریکا وجود نداشت.

روش انتقال

ویروس زیکا توسط پشه ای موسوم به «آیدس آیگیپتی» (حشره مصری) منتقل می شود که ناقل بیماریهای دیگری از جمله تب زرد و تب دنگی نیز هست.

روش تشخیص

علائم آلوده شدن به این ویروس مشابه علائم تب دنگی و دیگر بیماریهایی است که به وسیله این پشه منتقل می شود.

هشدارها در مورد بارداری

وزیر بهداشت کلمبیا به زنان این کشور توصیه کرده است که برای پیشگیری از خطرات ابتلا به ویروس زیکا، برنامه خود برای بارداری را دست کم شش تا هشت ماه به تعویق بیاندازند.

در جامائیکا گزارشی در مورد آلودگی به این ویروس دریافت نشده است، با این حال وزیر بهداشت این کشور نیز به زنان توصیه کرده است که بارداری خود را شش ماه تا یک سال به تعویق بیاندازند. السالوادور به زنان توصیه کرده است که تا سال ۲۰۱۸ باردار نشوند.

«سازمان جهانی بهداشت» می گوید زنانی که برنامه ای برای سفر به مناطق آلوده به ویروس زیکا دارند، باید پیش و پس از سفر خود به پزشکان متخصص مراجعه کنند. به گفته پژوهشگران این سازمان، زیکا می تواند از طریق خون منتقل شود، و در منی انسان نیز یافت شده است، اما تأیید امکان انتقال آن از طریق آمیزش جنسی به شواهد محکمتری نیاز دارد.

چند هفته پیش، «مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریها» در آمریکا به زنان باردار توصیه کرده بود که از سفر به ۱۴ کشور و منطقه آلوده به زیکا در آمریکای لاتین و حوزه کارائیب خودداری کنند.

به گفته «سازمان بهداشت قاره آمریکا»، هیج آمار دقیق و قابل اتکایی در مورد تعداد افراد آلوده به این ویروس در قاره آمریکا وجود ندارد. با این حال، این سازمان با توجه به گزارشهای دریافتی از کشورهای منطقه، پیش بینی می کند که دست کم ۶۰ هزار نفر به این ویروس آلوده شده باشند، هرچند که رقم واقعی ممکن است بسیار بالاتر از این باشد.

 

منشأ زیکا: تخریب محیط زیست و تغییرات اقلیمی

 

منشأ اصلی گسترش ویروس زیکا را در یک کلام می‌توان تخریب محیط زیست در وسیع‌ترین معنای آن عنوان کرد.

آب راکد و کثیف، قطع درختان جنگل، گسترش شهر‌ها، افزایش شهرنشینی بدون زیرساخت لازم و افزایش زباله، همگی از عواملی به شمار می‌آیند که پشه‌ای موسوم به «آیدس آیگیپتی» (حشره مصری) یا‌‌ همان زیکا مکان مناسب خود را در شهر‌ها بیابد و از این طریق ناقل ویروس زیکا شود.

هم متخصصان بیماری‌های ویروسی و هم تحلیلگران محیط زیست متفق القول بر این باورند که خرابکاری‌های فزاینده انسان در طبیعت سبب برهم زدن چرخه بسته این حشرات در میان جنگل‌های بکر و مراتع شده است.

در واقع جنگل‌زدایی فزاینده و رشد خیره کننده ۴۵۰ درصدی قطع درختان در آمریکای لاتین در سال‌های اخیر و پوشش کم ارتفاع گیاهی و گسترش زمین‌های کشاورزی در درون شهر‌ها و از این طریق آلودگی آب‌ها با پساب کشاورزی بستر مناسبی برای یورش این حشرات موذی به شهر‌ها فراهم آورده است. حشراتی تشنه مراتع مرطوب و آب‌های کثیف.

از سویی دیگر، روند فزاینده گرمایش جهانی و افزایش تدریجی میانگین دما در مناطق خاصی مثل آمریکای لاتین موجب شده تا تولیدِ مثل حشراتی از قبیل زیکا سریع‌تر و بیشتر شود. از این جهت گسترش ویروس‌هایی مانند زیکا عمیقاً به تغییرات اقلیمی وابسته است.

به گزارش وزارت بهداشت ایران تا کنون هیچ موردی از ابتلا به ویروس زیکا در ایران گزارش نشده است. البته با توجه به عوامل فوق و منشأ این ویروس می‌توان دریافت که ایران نیز می‌تواند بستر مناسبی برای هجوم پشه‌های ناقل زیکا باشد.

 

احتمال شیوع ویروس خطرناک زیکا در سراسر قاره آمریکا

بنا به پیش بینی «سازمان جهانی بهداشت»، ویروس زیکا در سراسر قاره آمریکا، به جز کشورهای کانادا و شیلی، شیوع خواهد یافت. این ویروس که توسط پشه به انسان منتقل می شود عوارض خطرناکی مانند میکروسفالی (کوچک سری یا رشد کمتر از حد معمول مغز و جمجمه) ایجاد می کند.

در عین حال، مارگارت چان، دبیر کل سازمان جهانی بهداشت می گوید: «اگرچه ارتباط علت و معلولی بین آلوده شدن به این ویروس در دوران بارداری و میکروسفالی نوزادان تا کنون اثبات نشده، شواهد پراکنده در این باره هشداردهنده و به شدت نگران کننده اند.»

همزمان، مسئولان بهداشت و سلامت در کشورهای آمریکای لاتین و حوزه کارائیب، به ویژه برزیل، اقدامات گسترده ای را برای تشخیص سریع آلودکی افراد به ویروس زیکا و بررسی دقیقتر عوارض آن آغاز کرده اند.

همچنین، از زوجها درخواست شده است که برنامه های خود برای بچه دار شدن را دست کم به مدت چند ماه به تعویق بیاندازند. پژوهشهای پزشکی در برزیل پیشتر نشان داده بود که آلودگی زنان باردار به این ویروس احتمالاً موجب اختلال در روند تکامل جنین می شود.

ویروس زیکا در سال ١٩۴٧ در قاره آفریقا شناسایی شد، اما تا سال گذشته نشانه ای از وجود آن در قاره آمریکا دیده نشده بود.

 

اعلام وضعیت اضطراری بین المللی از بیم ویروس زیکا

 

سازمان بهداشت جهانی روز دوشنبه پس از بررسی شیوع ویروس زیکا از طریق نیش پشه، برای بهداشت عمومی وضعیت اضطراری بین المللی اعلام کرد. تولد هزاران نوزاد با عارضه میکروسفالی یا کوچک سری در برزیل به این ویروس نسبت داده شده است. ویروسی که با سرعت در حال شیوع است.

دکتر مارگارت چان، رییس سازمان بهداشت جهانی، می گوید: «پس از مرور شواهد، کمیته های بررسی بر این باورند که عوامل میکروسفالی و دیگر اختلالات دستگاه عصبی، رویدادی غیرعادی و تهدیدی همگانی برای سایر نقاط جهان پیش آورده است. به نظر این کمیته ها، به حد اقل رساندن این تهدید در کشورهای مبتلا و کاستن از ریسک شیوع جهانی ویروس، نیازمند اقدامی هماهنگ و بین المللی است.»

ویروس زیکا سال گذشته در برزیل ظهور کرد. افزایش غیرعادی تولد نوزادان با سر بسیار کوچک در طول این سال، ارتباط میان این دو پدیده را در مرکز توجه جوامع پزشکی قرار داده است.

تا کنون بیش از ۴۱۰۰ فقره ابتلا به میکروسفالی در برزیل گزارش شده است. آماری که مقامات برزیل را بر آن داشته تا ارتش این کشور را به نبرد با ویروس زیکا بفرستند.

۲۲۰ هزار نیروی اعزامی ارتش از این پس برای ورود به منازل شخصی شهروندان به مجوز نیاز ندارند.

پس از شیوع بیماری ابولا در سال ۲۰۱۴، این نخستین باری است که سازمان بهداشت جهانی اعلام وضعیت اضطراری کرده است.

 

درخواست مقامهای بهداشتی السالوادور از زنان: تا دو سال باردار نشوید

مقامهای بهداشتی السالوادور، به دلیل شیوع ویروس زیکا به زنان این کشور توصیه کرده اند که دست کم برای دو سال آینده باردار نشوند. ویروس خطرناک زیکا می تواند از طریق مادر و در هنگام تولد نوزاد به او منتقل شود. این ویروس که از طریق نوعی پشه منتقل می شود، عامل نوعی اختلال رشد مغز، موسوم به میکروسفالی است که بر اثر آن دور سر بیمار کوچک باقی می ماند.

دکتر بت بل، از مرکز کنترل و پیشگیری بیماریها می گوید: «ما نگران مشکلاتی هستیم که ویروس زیکا برای زنان باردار پیش می آورد. به همین دلیل به زنان باردار توصیه می کنیم که از سفر به مناطق آلوده به این ویروس پرهیز کنند.»

کارشناسان پزشکی می گویند که ممکن است ویروس زیکا عامل نارسایهای مغزی کودکان در برزیل باشد، چرا که این کشور یکی از رکوردداران نارساییهای مغزی نوزادان در جهان است.

ویروس زیکا برای اولین بار حدود هفتاد سال قبل در آفریقا مشاهده شد، اما از سال گذشته نشانه هایی از وجود آن در برزیل و کشورهای همسایه برزیل دیده شد. تا کنون این ویروس در بیش از بیست کشور آمریکای جنوبی دیده شده است. آمار رسمی دولت السالوادور نشان می دهد که حدود نود و شش درصد زنان این کشور مشکوک به داشتن این ویروس هستند.

 

مشاهده اولین مورد آلودگی به زیکا از طریق تماس جنسی در آمریکا

مقامات بهداشتی ایالات متحده آمریکا از مشاهده اولین مورد از انتقال ویروس زیکا از طریق تماس جنسی خبر دادند. مسئولان در ایالت تگزاس می گویند ویروس در بدن فردی مشاهده شده که به خارج از آمریکا سفر نکرده اما با فردی آلوده به زیکا که پیش از این در ونزوئلا بوده، رابطه جنسی داشته است.

زاکاری تامپسون، مدیر مرکز بهداشت و خدمات انسانی شهر دالاس در ایالت تگزاس می گوید: «اکنون ما درباره “انتقال جنسی” ویروس زیکا سخن می گوییم. این موضوع نگران کننده است زیرا مردمی که به کشورهای آمریکای لاتین سفر می کنند و رابطه جنسی بدون تدابیر محافظتی دارند، می توانند این ویروس را با خود منتقل و دیگران را آلوده کنند، بویژه آنکه در هشتاد درصد از افرادی که این بیماری در آنها تشخیص داده شده، هیچ نشانی مبنی بر داشتن این بیماری دیده نمی شده و این یک چالش است. بنابراین افرادی که هیچگونه علائم مربوط به این بیماری را ندارند، می توانند ناقل این ویروس باشند.»

تاکنون موارد آلودگی به ویروس زیکا در ۲۳ کشور قاره آمریکا دیده شده است. در کشور هندوراس در آمریکای مرکزی بیشترین میزان آلودگی به زیکا مشاهده شده است. تایید آلودگی ۶۰۰ نفر به این ویروس در هندوراس باعث شد که دولت وضعیت هشدار اعلام و ضدعفونی خانه ها و خیابانها را آغاز کند.

قرار است روز چهارشنبه وزیران بهداشت کشورهای آمریکای لاتین در اوروگوئه نشستی اضطراری برگزار کنند تا در آستانه برگزاری کارناوالها، درباره تهدیدات بهداشتی که مردم با آن روبرو خواهند بود، گفتگو کنند.

همزمان با این اقدامات، تلاش برای یافتن آنتی ویروسی برای زیکا بویژه در کشور فرانسه ادامه دارد.

 

سازمان جهانی بهداشت: ویروس زیکا ممکن است به آفریقا و آسیا برسد

سازمان جهانی بهداشت گرچه برای مبارزه با شیوع بیماری زیکا در آمریکای جنوبی اعلام آمادگی کرده، اما نگران گسترش آن به آسیا و آفریقاست، دو قاره ای که بالاترین میزان زاد و ولد در جهان را دارند.

یکی از کارشناسان سازمان جهانی بهداشت در ژنو گفت: «ویروس زیکا نه از انسان به انسان، بلکه از پشه، آن هم از پشه ای خاص به انسان منتقل می شود. ما نگران زنان در آمریکای جنوبی، آفریقا و آسیا هستیم. آنها در معرض ویروس این بیماری هستند که ممکن است از آمریکای لاتین به آفریقا و آسیا برود و حتی به جنوب اروپا و ایالات متحده برسد.»

کارشناسان می گویند کار ساخت واکسن برای این بیماری ممکن است ماه ها، بلکه سال ها طول بکشد. شرکت داروسازی فرانسوی سانوفی کار پژوهش برای ساخت چنین واکسنی را آغاز کرده است. مسئولان این شرکت می گویند تجربه ساخت واکسن برای ویروس های مشابه زیکا، از جمله تب زرد، آنسفالیت ژاپنی و تب دنگی را دارند.

ویروس زیکا تاکنون باعث تولد هزاران نوزاد میکروسفالی یا کوچک سر، یعنی با جمجمه کوچک تر از حد معمولی در آمریکای جنوبی و به ویژه در برزیل شده است.

تاکنون به جز آمریکای جنوبی، یک مورد ابتلا به زیکا در هاوایی و دو مورد در نیو ساوت ولز استرالیا گزارش شده است.

 

ویروس زیکا؛ علت شیوع و چگونگی تشخیص آن

ویروس زیکا با بروز بیماری «میکروسفالی» یا «کوچک سری» ارتباط دارد؛ اختلالی در دستگاه عصبی که در نتیجه آن نوزادان با مغزی کوچکتر از حد معمول متولد می شوند.

اولین بار این بیماری در سال ۱۹۴۷ میلادی در اوگاندا دیده شد. اما این ویروس چگونه به آمریکای جنوبی رسیده است؟

دکتر لورا رودریگز، استاد اپیدمیولوژی بیماری های عفونی در دانشکده بهداشت و پزشکی مناطق گرمسیری در لندن در این باره توضیح می دهد.

دکتر لورا رودریگز: «اینکه چرا این بیماری شروع به حرکت به دیگر نقاط کرده را نمی دانیم. چیزهای زیادی هست که هنوز نمی دانیم. اما این امکان وجود دارد که این ویروس نوعی جهش داشته باشد که باعث شده حرکت و انتقال آن به دیگر نقاط آسانتر شود و یک نوع سفر جهانی داشته باشد. مردم در حال حاضر بیش از گذشته سفر می کنند و اگر فرد مریضی از یک کشور به کشوری دیگر سفر کند و آنگاه پشه ای او را در کشور جدید نیش بزند، این بیماری می تواند منتقل شود.»

سوال: آیا تشخیص زیکا آسان است؟

دکتر لورا رودریگز: «در ابتدای همه گیریِ این بیماری در برزیل، مردم نمی دانستند چه تفاوتهایی بین این بیماری و تب دنگی وجود دارد. اکنون ما در این باره روشن تر شده ایم، مثلا جوشهایی که روی پوست ظاهر می شود. درحالیکه در مورد تب دنگی، شما برای دو روز بیمار هستید و سپس جوشها نمایان می شوند. در تب دنگی به ندرت خارش و چشمان قرمز دیده می شود.»

سوال: علت ابتلا به میکروسفالی چیست؟

دکتر لورا رودریگز: «ما به سرعت متوجه شدیم که نوزادان مبتلا به میکروسفالی، با مشکل کلسیفیکاسیون (جمع شدن کلسیم) در مغز مواجه می شوند. ما می دانستیم که چنین مشکلی به علت عفونت بوجود می آید. لیستی از انواع عفونتهایی که می تواند منجر به بیماریهای مادرزادی و میکروسفالی شود، وجود دارد. با ظهور این بیماری در کودکان، ما این لیست را بررسی کردیم اما مشخص شد که هیچکدام از آنها منجر به میکروسفالی نشده و نوعی عفونت جدید عامل این بیماری است. زمانی که میکروسفالی تشخیص داده می شود، دیگر به مغز آسیب وارد شده و ساختار مغز از بین رفته است. به همین دلیل نمی توان آن را دوباره ترمیم کرد.»

سوال: آیا درمانی وجود دارد؟

دکتر لورا رودریگز: «در این زمینه تحقیقاتی در حال انجام و این سوال مطرح است که آیا می توان یک نوع آنتی ویروس برای محافظت در برابر این عفونت بوجود آورد یا خیر. آنتی ویروسی که بتوان به مادران بارداری که احتمالا آلوده شده اند داد تا احتمال انتقال این بیماری به نوزاد کاهش یابد. این یک احتمال پژوهشی است و برای دادن پاسخ به چنین پرسشی اکنون خیلی زود است.»

منابع : اخبار متعدد ایرو نیوز

به اشتراک بگذارید Twitter Google+ Facebook Email بالاترین
برداشت از مطالب این وب سایت آزاد است